דייטשן טויט-לאַגער. געווען עטלעכע אידישע זעלבסט. מאַרדן MT NOVA PR האָבן OD געװואַלט אומקומען TID די היטלעריסטישע הענט, זיי האָבן געװואָלט POON PT די באַלעבאַטים איבער זייערע לעבנס. געוויסע האָבן אויך איבערגעלאַזט אַ צוואה, MT IX פילן זיך שוין נישט בכוח צו קעמפן, גענוג מיטץ לעבן... UN די PRY זיינען פאָרגעקומען AW דער גרויסער שחיטה ד. אַ. ג. , ערשטע אַקציע" פון 12°75 פּעברואַר 1943 עס INP זיין, אַז עס זיינען געווען דעמאָלט נאָך עטלעכע אַזעלכע פאַלן. אָבער JO XN גרעסערן פאַרנעם ONT אָנגע- נומען די דאָזיקע דערשיינונג בעת דער AP WLIW אַקציע גופא. דער avy צום טויט ONT געפירט WIN דורך נעמען BVO) oo ציאַנגאַלי), IWIN דורך אויפהענגען IN SPT האָבן PT גענומען ס'לעבן: קאַגאַן, דער פרוכטהענדלער, ער האָט געהאַט אַ קראָם PIN ליפּאָװע-גאָס; חיים גרינשטיין, אַ מוליאַר, װאָס האָט געוואוינט אויף סופּראַסעלסקע-גאָס; שלמה יאַנקעלעוו, דער שערער; דר. פראַנקע האַראַװיץ, די לערערין פון דער גימנסיה עברית. אַ קאַלעקטיוון זעלבסט- מאָרד זיינען באַגאַנגען דריי קינדער, יתומים, אינ'ם יתומים- הויז אויף טשענסטאָכאָװסקגאַס. די דאָזיקע בלוטיקע רשימה PR באַשטימט OI קיין פולשטענדיקע.
איבער צען טויזנט מענטשלעכע קרבנות האָט אָפּגע- געבן דעם נאַצישן מולך ONT אידישע ביאַליסטאָק בעת דער ערשטער MPN, אומבאַשרײיבלעך PR געווען דער צער און PON פון די אַרום 25 טויזנט OD לעבן איבער. געבליבענע אידן. ONT WAN לעבן PN געגאַנגען פאָראויס, די טויטע ONT מען מקבר TVA אויף זשאַביע, נייע “INO טעגלעכע דאגות האָט פאַמעלעך אָפּגעשװאַכט דעם צער נאָך די אַרוױסגעפירטע. עס PN נישט געבליבן PD PR זכרון אַפילו UND TON ANI וועגן אַ זעלבסטמאָרד צוליב די “DVN געפירטע נאָענטסטע TIN טייערסטע. TOT INO DAT אַז אַזאַ פאַל ONT אפשר יאָ פּאַסירט. PR געדענק מיין באגעגעניש מיט דער געוועזענער סעקרעטאַרשע פון דער העברע- אישער גימנאַזיע, פּופּקאָ, TD שטוב רודאַווסקי, באַלד SN] דער , אַקציע". זי PN געווען אויפגעטריסלט; די רוצחים האָבן אַרוױסגעפירט איר מאַמע. די נשמות האָבן “YX PT קייקלט PR יסורים. אָבער די מענטשן האָבן געװאָלט לעבן און געלעבט. עס INP זייער TOT אַז געווירקט ONT NT ONT באַוואוסטזיין, OND IN עס האָט נעכטן פּאַסירט מיט PT וועמענס לעבן דער רוצח ONT צוגערויבט, OPN מאָרגן פּאַ- סירן מיט אונז אַלע. באַראַשיס ווערטל, YON WM, TR זיינען מתים אויף אורלויב", PN געווען אַלגעמײן באַקאַנט און, -- זינט ,טרעבלינקע" PR געװאָרן אַ ממש -- PIN אַלגעמיין אָנגענומען.
TIN עס PR געקומען דער OY הדין, אויגוסט 1942, דער סוף פונ'ם קיום פון דער ביאַליסטאַקער געטאָ. VOR] דער- שטיקן דעם אױיפשטאַנד, VON] געראַנגל, לעבט אויף ווידער אַ סדרה פון זעלבסטמאָרדן, פון די OND האָבן זיך PIN דעם דעצידירט: פאַלן פון אייגענער האַנט ביי זיך “OND PR סטאָק, אַבי נישט מיטמאַכן דעם AYN צו דייטשע טויט-פאַ- בריקן. = עס נעמען PT צוזאַמען ONT לעבן די צוויי אָנפירער פונ'ם געטאָ-אױפשטאַנד, דער ציוניסט DR חלוץ מרדכי טענענבוים (, טאַמאַראָף") און דער קאָמוניסט, דניאל מאָש- קאָוויטש. ביים לעבן האָט זיי כמעט PON אונטערשיײידט: עס האָט זיי פאַראייניקט דער אידישער גורל, דער FNP מיט דער בּיאַליסטאָקער יזכּור-בּוך עס PN אַריבער איבער אַ יאָר NOVA TID OY לעבן | טאָגיטעגלעכע דייטשע נגישות, זאָרג YARD טאָג-טעגלעכן ברויט האָבן גורם געווען IN פּאַמעלעך ONT מען אָנגעהויבן צו פאַרגעסן די שרעק פון די יוני-יולי 1941 טעג, TIN עס האָט PT אוױיסגעדאַכט, IN גערעכט זיינען געווען OND PT האָבן גערעדט וועגן ספּאַראַדישע שחיטות “SUVS TH דעוועטע פּראַנט-סאָלדאַטן, TN דייטשלאַנד PN פאָרט אַ קולטור-פאָלק וכו' וכו',
ביז... ס'זיינען געקומען די פינצטערע אַקטאָבער 1942 ONT WA WI AVY אַלגעמיין אָנגעהויבן רעדן אין געטאָ, TWN עפּעס אַ מורא'דיקער אַלגעמײנער שחיטה פון YON אידן,. מען האָט געגלויבט, אַנדערע TINT נישט געגלויבט, אין שטאָט האָט זיך געטאָן חושך, די שטימונג איז געווען אַ שרעקלעכע. אָבער PR דערמאַן זיך נישט, אַז אין דער INT קער צייט פון פאַרצווייפלונג, זאָל זיך עמיצער נעמען דאָס לעבן. PN געדענק, וי פילנדיק PON PT אומבאַהאָלפן TIN װערטלאָז, WI TN געפינענדיק דעמאַלט קיין עצה WOM אָפּװענדן דעם געשפּענסט פון אומקום OID כלל, פון Tm משפּחה און פון JOR Pr בין PR אַרומגעגאַנגען PR די האַלב-פּוסטע געטאַגאַסן, OTD צו ואַרפן אַ בליק אויף די דורכגייער, די שווייגנדיקע, WM פאַרכמורעטע, קאָנצענ- טרירטע Pr PK פּנימער פון מענטשן. צענדליקער “IPO טער מענטשן, OND וי מ'האָט געזאָגט, זיינען YON OT געווען פאַר'משפּט אויף אומקום, אויף WDA NX מיתה משונה, AND דערפאַר ווייל MT זיינען אידן. אָבסערווירן ONT אומגלויבלעכע, ביז'ן סוף, ביז'ן סאַמע סוף... ביאַליסטאָק PR דעמאָלט פאַרשפּאָרט געװאָרן. עס זיינען פאָרגעקומען פאַלן, OND מענטשן זיינען PT געפאַלן PR די אָרעמס, מ'וועט לעבן! אין דער זעלביקער OY זיינען 0 טויזנט פּראַװינצער אידן, געגאַנגען WoT לעצטן וועג PR די טויט-לאַגערן..,
דער חורבן פון דער פּראַװינץ (צווייטן נאָוועמבער 2) האָט אויפגעציטערט די גאַנצע NOVA ביאַליסטאָק -- TN אויף עטלעכע WI TONY אַ IND אַנדערע ישובים, וי סאַקאַלקע, פּרוזשענע, יאַשינאָווקע, טיילווייז גראָדנע -- PN נאָך געבליבן לעבן. אויף ON לאַנג? NK שרעקלעכע NW האָט PT געלייגט אויף די הערצער און געמיטער די “IND סטריעזע וויזיע פון טויט-לאַגערן AND אידן, ANP אַלע TPN אָן אונטערשייד פון עלטער און געשלעכט. דער נאָמען טרעמבלינקע, -- אַזױ ONT מען, אַנשטאָט טרעבלינקע, PN ביאַליסטאַקער NOVA אַרױסגערעדט TD TYAN] DVT דער טויט-פאַבריק — PR געווען אויף אַלעמענס ליפּן, די “PIN זיכערע קלאַנגען, OND האָבן TORN ODT קורסירט וועגן ;טרעמבלינקע" זיינען געװאָרן אַ יש און אַ ממש. אידישע אַרבעטער TINT אויפ'ן װאָקזאַל אויסגעלאָדן גאַנצע "NY OINA מיט גענוצטע מלבושים, PN TN די קעשענעס געפונען דאַקומענטן אויפ'ץ נאָמען פון באַקאַנטע TDR פון דער "NAD ווינץ, OND מען MT ONT אַקאָרשט אַרוסגעפירט צו זייערע היימען. אַ פּויליש פלוג-בלעטל דורכגעשמוגלט פון װאַרשע ONT NOVA PR דערציילט דעם אמת וועגן טרעבלינקע,
און XT קומען מיר צום עצם ענין. דאָס, PN װאָס מען האָט ניט געװאָלט גלויבן, PT ONT אַרױסגעוויזן IND אמת, דאָס גאַנצע אידישע פאָלק אונטער דייטשער הערשאַפט איז פאַראורטיילט צום טויט. און דער דאָזיקער אמת DN זיכער- קייט ONT גורם געווען IN פאַרצווייפלטע מענטשן האָבן זיך דעצידירט: בעסער אומקומען PD אייגענער האַנט, וי אין 184