260 ספר לוקאװ 1907—1927 (צו אונדזער צװאנציק״יעריקו ױבילײ) הײנטיקן חודש װערט צװאנציק יאר זינט ס׳איז געלײגט געײאח דער ערשטער גרונטשטיץ פאח ײדישן בוך אין אונדזער שטאט. מיט צװאנציק יאר צוריק׳ װעןא פינצטערניש האט באהערשט די גאם, האבן זיך געפונען עטלעכע פיאנעח׳ װאם האבן דעם געלײגט דעם פונדאמענט־שטיץ צום גרויםן בנין. שװער, פול מיט שרעק איז געװען דער װעג פון איר אנטשטיץ.א װעג פול מיט שטערונגען איז געװען דער אנהײב פמ אונדזער קולטור־אנטװיקלונג. די אלגעמײנע און די ײדישע רעאקציע׳ װעלכע האט דעמאלט געהערשט׳ האט אונדזער ארבעט פארפאלגט. נישט םון מעצענאטן, אדער פון ײדישע גבירים איז דער פונדאמענט געלײגט געװארן, נאר פמ עטלעכע מסירת־נפשדיקע עקשנים, אדורכגעדרונגענע מיט באגײם־ טערונג פארן ײדישן בוך. די פונקען, װאם עס האבן אנגעצונדן עטלעכע טרוימער פון אונטער דעם בית־מדרש־ דאך, זענען נישט געגאנגען לאיבוד. די קולטור־ארבעט איז געװען דער ערשטער שטראל, װעלכער האט באלויכטן דעם פינצטערן װעג פון דער דעמאלטיקער ײדישער ױגנט, צװײ צענדליק יאר קולטור־ארבעט איזא לאנגע קײט פון מםירת־נפשדיקער אנ־ שטרענגונג אמ גײםטיקע שאפונג, און בילדעט מיט זיך׳ פמ צװאנציק יאר צוריק, ביזן הײנטיקן טאג, װען דאס יידישע בוך איז געװארןא דרינגענדיקע נויטװענדיקײט— א שטיק געקזיכטע.

די אנפירערשאפט פמ דער ײדישער פאלקס־ביבליאטעק דארף דעם הײנטיקן חודש פארװאנדלען איןא ױם־טוב פארן ײדישן בוך. זײ דארפן פארזעצן די אנגעהויבענע קולטור־ארבעט פון אונדזערע ערשטע פיאנערן— אן ארבעט פאר פארשענערן אמ בא־ ױיכערן דאס קולטור־לעבן אין אונדזער שטאט. י.—ױם ״דאס לוקאװער װארנו׳ נומ׳ 10,1927 עפנט קורסן אין ײדיש• פיל װערט אין אונחער שטאט גערעדט װעגן דער קולטורעלער דעו־צןונג פאר דער ױגנט. טאג־טעגלעך שטײען אויף נײע אינםטיטוציעם, וױ שװאמען נאךא רעגן, װעלכע נעמעןא טײל ױגנטלעכע אתטער זײערע פליגל צו ״זארגף פאר איר גײםטיקן מצב... קוקן מיר זיך אבער נענטער צו צו די אלע ״קולטורעלע״ אינםטיטוציעם— און װאס זעען מירז— אז די אלע אנשטרעעונגען פון די אנפירנדיקע קחמן, זענען ניקזט מער, װיא מיטל אריעצוצןען אין זײערע חיען די ױגנט. אנטװיקלען זײ אין דיער