260 ספר לוקא װ 1907 — 1927 (צו אונדזער צװאנציק״יעריקן יובילײ) הײנטיקן חודש װערט צװאנציק יאר זינט ס׳איז געלײגט געװאָרן דער ערשטער גרונטשטײן פאר ײדישן בוך אין אונדזער שטאט. מיט צװאנציק יאר צוריק, װען א פינצטערניש האט באהערשט די גאס, האבן זיך געפונען עטליכע פיאנעח, װאם האבן דעם געלײגט דעם פונדאמענט־שטײן צום גרויסן בנין. שװער, פול מיט שרעק איז געװען דער װעג פון איר אנטשטיץ. א װעג פול מיט שטערונגען איז געװען דער אנהײב פון אונדזער קולטור־אנטװיקלונג. די אלגעמײנע און די ײדישע רעאקציע, װעלכע האט דעמאלט געהערשט, האט אונדזער ארבעט פארפאלגט. נישט פון מעצענאטן, אדער פון ײדישע גבירים איז דער פונדאמענט געלײגט געװארן, נאר פון עטליכע מסירת־נפשדיקע עקשנים, אדורכגעדרונגענע מיט באגײם־ טערונג פארן ײדישן בוך. די פונקען, װאם עס האבן אנגעצונדן עטליכע טרוימער פון אונטער דעם בית־מדרש־ דאך, זענען נישט געגאנגען לאיבוד. די קולטור־ארבעט איז געװען דער ערשטער שטראל, װעלכער האט באלויכטן דעם פינצטערן װעג פון דער דעמאלטיקער ײדישער יוגנט, צװײ צענדליק יאר קולטור־ארבעט איז א לאנגע קייט פון מסירת־נפשדיקער אנ־ שטרענגונג און גײסטיקע שאפונג, און בילדעט מיט זיך, פון צװאנציק יאר צוריק, ביזן הײנטיקן טאג, װען דאס יידישע בוך איז געװארן א דרינגענדיקע נויטװענדיקײט — א שטיק געקזיכטע.

די אנפירערשאפט פו ן דע ר ײדישער פאלקס־ביבליאטעק דאר ף דע ם הײנטיקן חוד ש פארװאנדלען אי ן א ױם־טו ב פאר ן ײדישן בוך. ז ײ דארפ ן פארזעצן ד י אנגעהויבענע קולטור־ארבעט פו ן אונדזערע ערשטע פיאנער ן — א ן ארבע ט פא ר פארשענער ן א מ בא ־ ױיכערן דא ס קולטור־לעבן אי ן אונדזע ר שטאט . י.—ױ ם ״דאס לוקאװער װארנו ׳ נומ׳ 10, 1927 עפנט קורסן אי ן ײדיש • פיל װער ט אי ן אונחער שטא ט גערעדט װעג ן דע ר קולטורעלער דעו־צןונ ג פא ר דע ר ױגנט. טאג־טעגלעך שטײע ן אוי ף נײ ע אינםטיטוציעם , װי שװאמע ן נא ך א רעגן , װעלכע נעמען א טייל ױגנטלעכע אתטע ר זײערע פליג ל צ ו ״זארג ף פא ר אי ר גײםטיקן מצב.. . קוקן מי ר זי ך אבע ר נענטער צ ו צ ו ד י אלע ״קולטורעלע״ אינםטיטוציעם — או ן װאס זעע ן מי ר ז — א ז ד י אלע אנשטרעעונגע ן פו ן ד י אנפירנדיקע קחמן , זענע ן ניקז ט מער, װי א מיט ל אריעצוצןע ן אי ן זײערע חיע ן ד י ױגנט . אנטװיקלע ן ז ײ אי ן דיע ר