541 איכערלןכענישן אין מלחמה־צייט 542 געקומען צו זיד, א באקאנטער דאקטאר האט מיר געמאכט בלוט־טראנספוזיעס, איינשפריצונגען און איי האב ווידער געמאכט פארברייטונגען צום אנטלויפן. איך האב זיך פארבונדן מיט 3 רוסן, וועלכע האבן מיט מיר צוזאמען געארבעט אויפן פלוג־פלאץ — קאמאנדע 103 ב. "לופט־וואפע בערג־מארק אן דער ראמפע". צוזאמען מיט די 3 רוסן פאוועל געווריש פון דניעפרא־ פעטראווסק, איוואן באיעוו פון וויערכנימאמאלאו און פיאטער טשירא האב איך אין דער צייט פון דער ארבעט אויסגעגראבן א גרוב מיט די זעלבע געצייג, וואס מיר באנוצן זיך צו דער אלגעמיינער ארבעט. אויף דעם גרוב האבן מיר ארויפגעלייגט א פוסטקאסטן, כדי די לופט זאל צוקומען צו אונדז, און אויף דעם אסר קאסטנס מיט אעראפלאנען־טיילן, מאטארן א. א. וו. אויסער דעם האבן מיר זיך באזארגט מיט ספעציעלע גרויסע מעסערם, זייגערס און אנדערע נויטווענדיקע זאכן. 21 מאנאט נאד מיין אנקומען אין לאגער, אין מיין געבורטס־טאג, דעם 14/5 1944 האב איך באשלאסן צום אנטלויפן. עס האט מיר נישט אפגעשראקן, וואס מען האט א טאג פריער פאר א פרווו צו אנטלויפן געהאנגעט 2 און געשאסן 6 מענטשן.

דע ם דערמאנט ן טא ג 4 אזייגע ר נא ד מיטא ג 15 מינו ט פאר ן אפמארשיר ן פו ן דע ר קאלאנ ע צורי ק אי ן לאגער , בי ז אי ד מי ט מייג ע 3 חברי ם אריי ן אי ן בונקע ר אויפ ן ארבעטס־פלא ץ אומבאמערקטערהייט . ביי ם אויפשטעל ן ד י קאמאנד ע צו ם אפמארש , האב ן ד י פאסטנ ס באל ד באמערקט , א ז ע ם פעל ן 4 מא ן או ן האב ן באל ד פעסט ־ געשטעלט , ווע ר ע ם פעלט . ליגנדי ק אי ן בונקער , הא ב אי ד געהער ט וו י ד י סירענ ע הא ט גערופ ן אלאר ם או ן אל ע ס . ס.־ליי ט האב ן זי ד געלאז ט זוכ ן ד י פארפאלענע . מיי ן קאמאנד א אי ז געשטאנע ן אויפ ן ארבעטס־פלא ץ א שע ה צייט , דא ן אי ז ז י אריי ן אי ן לאגע ר או ן דע ר גאנצע ר לאגע ר אי ז געשטאנע ן "אפעל " בי ז אי ן אוונט . ארו ם 1 אזייגע ר ביינאכט , ווע ן ס׳אי ז געוואר ן איג ־ גאנצ ן טונק ל או ן שטיל , זיינע ן מי ר אל ע 4 מי ט גרויס ע שוועריקייט ן ארוי ס פו ן אונטע ר ד י שווער ע קאסטנס . שלייכנדי ק אויפ ן ניי ד ארו ם 500 מעטע ר זיינע ן מי ר אדור ד צוויש ן ד י פאסטנסקיי ט — אוי ף יעדע ר 0 מ 1 מע ־ טע ר א טורע ם מי ט פולעמיא ט אי ן דע ר הוי ד או ן צוויש ן

צווייטן טורעם פאסטן אויף דער ערד. כדי אויסצומיידן די דראטן פון לאגער 2 ק״מ ווייטער, האבן מיר געמוזט בראדזשעװן אין בלאטע ביזן האלדז און שווימען דורך קאנאלן וועלכע זיינע ספעציעל אויסגעבויט געווארן כדי צו פארשטעלן די וועג פאר אנטלויפנדיקע. מיט דער גרעסטער אנשטרענגונג איז אונדז געלונגען אומבאמערקט דורכצוגיין די קאנאלן, דאן האבן מיר נישט קענענדיק די געגנט, זיך געלאזט גיין אין דער ריכטונג צו די פון ווייטן זיך ערהויבנדיקע בערג. מיר האבן געוווסט אז דאס זיינע די קארפאטן און אונטער זיי איז די טשעכישע גרענעץ. אינגאנצן האבן מיר געהאט דורכצומאכן 20 — 30 ק״מ. מיר האבן די וועג געמאכט אין 2 מעת־לעת, גייענדיק נאר ביינאכט דורך די פוסטע פעלדער און וועגן. צו אונדזער גליק האבן מיר אונטערוועגנס קיינעם נישט געטראפען און האבן בלאָנדזשענדיג דערגרייכט דעם טשעכישן גרענעץ. אין דער צווייטער נאכט זיינע מיר אומבאמערקט אריין אין טשעכיען. דא זיינע מיר אפגעווען 6 וואכן, זיך אלץ באהאלטנדיק. אין דער צייט זיינע צו אונדז דערגאנגען קלאנגען ,

א זדירויטע ארמייערנענטערט זיך צו פוילן. וועלענדיק זיד גיכער אנשליסן אן איר און באפרייט ווערן האבן מיר באשלאסן צו גיין צוריק אין פוילן, גנבענדיק דעם גרענעץ ביים טיידסקאווא, שטאט פרישטאק, 2 אזייגער ביינאכט, איז איינער פון די רוסן געשאסן געווארן און איד מיט די איבעריקע רוסן זיינען אריין אין פוילן. אין משך פון עטליכע וואכן, גנבענדיק זיך איבער די טייבן וויסלאבק, וויסלאקא און דונאאיעץ, בראדזשענדיק דורר טיפע בלאטעם, זיינען מיר געגאנגען אלץ נענטער צום פראנט, אונטערוועגנס האבן מיר דערהארגעט 2 מענער, וועלכע האבן אוגדו געפרעגט אויף דאקומענטן און האבן אונז אייסגעזען פארדעכטיקט. עם איז געווען א זונטיק טאג, 12 אזייגער בייטאג, זיינען מיר אנגעקומען אין א דארף גידאווא ביי זשע־ שאוו. מיר זיינען געווען שטארק הונגעריק און האבן באשלאסן אריינצוגיין אין א שטיבל, וועלכע איז געש־ טאנען אליין 150 מעטער פון א וואלד. איינער האט געזאלט אריינגיין אין שטיבל און אין פאל, ווען עם זאלן דארט זיין דייטשן אונז געבן א צייכן און מיר וואלטן אנטלאפן אין וואלד. מיר זיינען געווען 50 מעטער פארן שטיבל, ווען עם זיינען אונז ארויסגע־ לאפן אנטקעגן 10 — 15 פערזאן מיט געווער און האבן