Original scan
Original memorial-book scan 176
Book text
Passage 1normalized OCR · source chars 0-1761

אָװונט האָבן געשטראַמט דורך די געטאָ-טױערן טויזנטער אַרבעטער מיט זעק קאַרטאָפל אָדער PONT‏ אויף די “94H‏ צעס, wom‏ איידעלערע PR “DD,‏ קעשענעס, אָדער INN‏ אַנדערש גוט באַהאַלטן. אַ ONT "IAD,‏ מען PNR‏ ביאַלי- סטאָקער NOVA‏ אָנגערופן אַ לעבנס-פּראָדוקט אָדער ONO‏ סחורה, וועלכע מען האָט דורכ'ן AWD‏ געשמוגלט TD‏ PN WIN‏ געטאָ. ON‏ די , פּגרים" אַרײנגעבראַכטע PR‏ געטאָ, האָבן OD‏ דערלאָזט PP I‏ איבערטריבענעם יקרות אויף לעבנס-פּראַדוקטן, און דערמיט PAN‏ צו “WADIA PP‏ קאַטאַסטראָפע. TN‏ די דייטשע ואַכן ביים טויער, וועלכע האָבן געהאַט אַ באַפעל צו קאָנפיסקירן YON‏ לעבנס-פּראַ- TPIT‏ אַרײנגעפירטע PR‏ געטאָ, DEN PT TANT‏ מאָל באַ- צויגן גאַנץ ליבעראַל צו די צוריקקערנדע פון אַרבעט מענטשן FIR‏ די פּראָדוקטן ניט צוגענומען. מען PW ONT‏ PR‏ געטאָ WIA‏ געוואוסט וועלכע װאַכן זיינען , גוטע" און וועלכע ,שלעכטע". טאָמער PN‏ געווען NR‏ , שלעכטע" פלעגט מען Ay JAPAN‏ און PR VAN‏ די סיבה פון דער ליבעראַלישקייט פון דער דייטשער IND‏ ניט געווען TP‏ ריין מענטשלעכע מיטלייד. די דייטשן זיינען כמעט “DYN IN‏ ON‏ געווען גרויסע בעלי-תאווה'ניקעס ON‏ געלט TR‏ אפילו אויף גראַשנס. פלעגט מען PT‏ ביי זיי אָפּקױפן, געבן אַ כאַבאַר און PN INT‏ מען PAN‏ אומגעשטערט. “NIH‏ פעסיאָנעלע שמוגלערס, אידישע פורמאַנעס פון NOVA‏ פלעגן פירן אַ שמוגל PR‏ גרויסן מאַסשטאַב אויף פורן, און די איבערגעקויפטע דייטשן פלעגן צומאַכן די אויגן און עפענען די טויערן AND‏ גאַנצע קאַלאַנען TID‏ פורן. אַלס קוריאַז קען דינען דער פאַקט IN‏ זייער OPN‏ זיינען אָט די פורן געווען פעסער, PR‏ וועלכע מען פלעגט אַרויספירן אומרייניקייט TID‏ געטאַ, און דער לייענער קען “AND PT‏ שטעלן IND OND PR‏ אַ סאַניטאַרע באַדינגונגען האָט מען שפּייז:אַרטיקלען אַריינגעשמוגלט. IR PR‏ עס TP PNR‏ טיפוס-עפּידעמיע ניט געווען PR NOVA PR‏ געווען DIN‏ מן השמים. עס PX‏ קלאָר, אַז ביי דעם מאַסן-שמוגל האָט קיין הונגער WI NOVA PR‏ געהערשט, |

passage_dd9c197888c9dcae5ec2aeb3
Passage 2normalized OCR · source chars 1763-2996

עס האָט אָבער TIN‏ ניט געפעלט ביים געטאַָ-טױער נאַצישע סאַדיסטן, וועלכע TANT‏ מיט אַ אכזריות IN‏ גלייכן קאַנפיסקירט יעדן קלענסטן קװאַנטום TD‏ שפּיז, אַביסל קאַרטאָפל WOR TX‏ אַ פּענעץ ברויט, און דערביי נאָך מערדערלעך שלאָגן דעם געכאַפּטן ,פאַרברעכער". "NO‏ דיסטן, וועלכע האָבן אויך ביי פרויען דורכגעפירט ברוטאַלע פערזענלעכע רעוויזיעס און באַלײדיקט מיאוס זייער ווירדע. ON‏ די דייטשן, ON‏ ס'האָט PT‏ ליידער ביים סוף PUVA IAN‏ זיינען ONT‏ געווען די ריכטיקע רעפּרעזענ- טאַנטן פון נאַצישן רעזשים, וועלכע האָט אין דער ערשטער סטאַדיע פון PT‏ חיה'שער אַטאַקע אויף DONA MT TPN‏ אומברענגען דורך הונגער און, ניט באַוייזנדיק דאָס, אומגעבראַכט מיט מער עפעקטיווע מעטאָדן. ליידער האָט מען גענומען דעם PIN OVP‏ , גוטע" דייטשן און “AND WI‏ שטאַנען די װואָרענונג, TAIN‏ ניט AN]‏ דירעקטע באַשפּייזער NOVA PID‏ זיינען געווען די אויסער-געטאָ אַרבעטער. OT‏ זיינען PIN‏ געווען פאַרמיטלער-פאַרקויפער TD‏ אידישן האָב צו פּאַליאַקן TIN‏ דייטשן. די געטאָ, וועלנדיק דערהאַלטן אַ מינימאַל ניוואַ TID‏ באַשפּייזונג, PION PT ONT‏ אויספאַרקויפט פון בגדים, ווערט-זאַכן און ONO‏ זאַכן. דער פאַרמיטלער PR‏ געווען דער NOVA WOW‏ אַרבעטער, וועלכער האָט באַקומען אַ דער בּיאַליסטאָקער יזכּור-בּוך קורצער צייט אויסגעבילדעט צענדליקער און הונדערטער קװאַליפיצירטע אַרבעטער.

passage_a0dffe1321d61871a5c6ee75
Passage 3normalized OCR · source chars 2998-3944

דער צענטער פון דער פאַך אויסבילדונג-שולע, האָט זיך געפונען צוערשט אין דער ערשטע געטאָ פאָלקס-שולע PU‏ פאַבריצנע 39. שפּעטער האָט PT‏ אָבער די טעטיקייט אַזױ פאַרצווייגט, אַז מען האָט דעם צענטער “DN‏ געטראָגן Pw‏ קופּיעצקע 49, PID PN‏ פון דער געוועזענער געזעלשאַפטלעכער גימנאַזיע און די פאַרשיידענע “ANT‏ שטאַטן זיינען צעזייט און צעשפּרײט געווען איבער'ז שטח TD‏ דער גאַנצער NOVA‏ אַ סך TID‏ די לערך-װאַרשטאַטן זיינען מיט דער צייט פאַרװאַנדלט געװאָרן PNR‏ זעלבסט- שטענדיקע פאַבריקן, וועלכע האָבן זייער פּראָדוקציע אָפּגע- געבן AND‏ די דייטשן, מאַנכעס מאָל PIN WAIN ONT‏ די געטאָ באַפעלקערונג ,געקראָגן אַ "PY?‏ פון דעם “IPN‏ פלוס, דער אידן-ראַט ONT‏ אָרגאַניזירט פאַלגענדע “JUV?‏ קורסן פאַר: מאַליאַרעס, מוליאַרעס, זאָטלער, רימער, צעשליאַרעס, מענער און דאַמען שניידערס, שוסטערס, עלעקטראָ-מאַנטיאָרן, סטאָליאַרעס, פוטער:קירזשנערס, גאַרבערס, טריקאַזש א. אַ. װו. מיר זעען וי זייער “AND‏ צווייגט איז געווען די פּראָדוקטיװױזאַציע-טעטיקײט TID‏ אידן-ראַט,

passage_f6cbbf6a2cb95f685103e025
Passage 4normalized OCR · source chars 3946-5166

די אידישע אַרבעטער PR‏ ביאַליסטאָק קענען איינגע- טיילט PR yy‏ צוויי גרויסע גרופּן: באַשעפטיקטע PN‏ די אונטערנעמונגען TID‏ אידן-ראַט אויפ'ן NOW‏ פון געטאָ, TIN‏ די אויסער:געטאָ אַרבעטער, באַשעפטיקטע PR‏ דייטשע אַרבעטס-פּלעצער (מיליטערישע און ציווילע). אויפ'ן געביט NOVA TID‏ זיינען PIN WAN‏ געווען דריי גרויסע טעקסטיל- קאַמבינאַטן, APN)‏ יוראָווצער גאָס, פאלנע און ביאַלאסטאָ- טשאַנסקא), וועלכע JANN‏ געהערט NI‏ דייטשן טרעסט אונטער מלוכה'שער קאַנטראָל MON TN‏ פּריוואַטע דייטשע אונטערנעמונגען NY‏ סטעפענע'ס שניידעריי TN‏ מעכאַנישע סטאָלערײי אויף קופּיעצע גאַס TIN‏ לינדער'ס פאַבריק אויף יוראַווצער ONT‏ די צאָל אידישע באַשעפטיקטע אויסער דער געטאַ האָט דערגרייכט זיבן טויזנט מענער PIN‏ פרויען. ביז נאָוועמבער 1942 פלעגן MT‏ אַרױסגײן , פריי" אויף “PTR‏ דועלע שיינען פון יענער צייט אונטער אַ שמירה אין רייען, דער פאַרדינסט IN TID‏ אויסער-געטאַ אַרבעטער PNR‏ געווען פאַר 11712 שעה אַרבעט אַ טאָג 1 מאַרק ביז 1 מאַרק 20 פעניג. אַ אידישער אַרבעטער האָט באַקומען אַ העלפט (און ווייניקער) פון שכירות פון x‏ פּוילישן אַרבעטער, NDR‏ פּױלישער אַרבעטער האָט באַקומען 70 פּראָצ. פון לוין פון אַ דייטשן אַרבעטער. לשם אָריענטאַציע זאָל באַמערקט ווערן, אַז דער , לוין" פון אידישן אַרבעטער ONT‏ געקלעקט אויף צו קויפן אַ האַלבן NPP‏ ברויט,

passage_a23d0c3cf84ee224828a5b59
Passage 5normalized OCR · source chars 5168-5772

PR די אַרבעטער‎ ON מען געזען‎ ONT פרימאָרגן‎ TTY? אָרימע אָפּגענוצטע קליידער וי זיי גייען צום געטאַ-טױער,‎ מאָגערע געשטאַלטן, אויסגעדאַרטע, בלאַסע פּנימער מיט אַ‎ טאָרבע צוגעטראטשעט צו דער זייט, אויף צו כאַפּן עפּעס אַ‎ אַרבעס א. אַ. וו‎ AND מציאה, ד. ה. אַ שטיקל ברויט, אַ‎ UX‏ די 7,000 אויסער-געטאָ אַרבעטער זיינען געווען די הױיפּט:באַשפּייזער פון געטאָ. ניט געקוקט PIN‏ שטרענגע אָפיציעלע פאַרבאָטן TX‏ מערערע װאָרנונגען ניט צו TDP‏ קיין פּראָדוקטן אויסער דער TIN NOVA‏ דעם פאַרבאָט PT‏ ניט אַרײנטראָגן דורך די געטאָ-טױערן, ONT INT PN‏ לעבן TIN‏ די סכנה פון הונגער:נויט INT‏ געווען שטאַרקער, יעדן 160

passage_85a1e910e7673c64e0266616