פאַרװאַלטונג פון גמילות חסדים קאַסע PR סאָקאָלקע. אַז PT קעשענע OM די דאָקומענטן ברענט, עס VIVID שרעקלעך און שוידערלעך. טענענבוים TAYY UNA דעם פאַרשריבן PIANO PT PN דעם 29טן יאַנואַר, 1943, די נייעס וועגן דעם, IN די אידן פון דער “OWI סטאָקער פּראָווינץ זיינען אַרױסגעפירט געװאָרן PP טרעב- לינקע, OND עס ONT געמיינט אומקום PN די דאָרטיקע “TNA קאַמערן און קרעמאַטאָריעס, האָט געמאַכט אַ שוידערלעכן רושם PIN אַלעמען. עס PR געווען אומעגלעך אויסצו- באַהאַלטן דעם טראַגישן סוד, ,טר עבלינקע", OND האָט PIX אָנגעװאָרפן אַ שרעקלעכע פּאַניק ביי די אידן אין דער ביאַליסטאָקער געטאַ. עס ONT טאַקע ניט געדויערט PAIN? בלויז אַ קורצע צייט, און עס האָט זיך PIX אָנגעהויבן דער- נענטערן דער סוף פאַר די אידן אין ביאַליסטאָק. אין יענער צייט, האָט טענענבוים-טאַמאַראָף אויך פאַרצייכנט אין זיין טאָג-בוך בלעטלעך פון העלדישקייט TR מוט, אויסדויער TIX אידישן שטאָלץ, OND עס TANT אַרױסגעויזן די TID TDN דער פּראָוינץ, ביים אַרוספירן PHP MT טרעבלינקע JIN TIN PR אַנדערע פאַרניכטונגס-ערטער. די העלדישקייט פון די דאָזיקע און אַנדערע מאַרטירער, VMN אויף שטענדיק אַרױסלױכטן מיט דערהויבנקייט פון דער אידישער “YL שיכטע. * * *
דער אומדערשראַקענער מרדכי טענענבוים-טאַמאַ- ראָף, PN ONT יענער צייט PIN אַרױסבאַקומען TID באַראַשיץ נאָך אַ גאָר וויכטיקע זאַך. אינזש. אפרים באַראַש, DN וועמענס הענט עס זיינען געווען אַלע פאַרבינדונגען פון און וועגן דעם אידן-ראַט, ONT איינגעשטימט PIN טענענ- בוימ'ס פאַרלאַנג צוצושטעלן קאָפּיעס TD דעם אידן-ראַט אַרכיוו, פאַר דער אַָנפירערשאַפט פון דער אידישער ווידער- שטאַנד אָרגאַניזאַציע PN דער ביאַליסטאָקער געטאָ. מיט דעם זיינען PIN געווען פאַרבונדן אַנדערע MY וויכטיקע טוער פון דעם אונטערגרונט, מערסיק און פּעטליוק. UX דער אַרכיוו האָט JAX אַנטהאַלטן פּראָטאָקאָלן TID די זיצונגען פון דעם אידן-ראַט TIN פאַרשיידענע מעלדונגען צו די TPN אין ביאַליסטאָקער IND NOVA דער מלחמה ONT PN אַלץ, װי Pw דערמאָנט, געפונען געװאָרן און עס איז אויך פאַרעפענטלעכט געװאָרן PNR פאַרשיידענע אױיסגאַבעס, PIN דער ,יד ושם" PN ירושלים, IND עס איז דער צענטער פון איינזאַמלען מאַטעריאַלן און דאַקומענטן וועגן דעם אידישן חורבן DX װידערשטאַנד אין דער היטלער-צייט, האָט אַרױסגעגעבן PN דרוק-פאָרם אַ גרויסן טייל TID דעם געפונענעם אַרכיוו פון דער ביאַליסטאַקער געטאָ, דער בּיאַליסטאָקער יזכּור- בּוך דער גרויל np טרעבּלינקע
PN יענער צייט, ביים PO 1942, ווען די נאַציס האָבן אַרוסגעפירט די אידן פון דער פּראַווינץ PAN פאַרניכטונג, איז TP ביאַליסטאָק אָנגעקומען אַ העלדישער אומדער- שראָקענער יונגערמאַן, וועלכער ONT שפּעטער געשפּילט אַ וויכטיקע ראָלע ביים העלפן צוגרייטן, אָרגאַניזירן און “IN פירן מיט דעם אידישן װידערשטאַנד קעגן די נאַציס. ער PIN UNA אַנגעפירט PR ביאַליסטאָק PR DX דער געגנט וויכטיקע אַקטיוויטעטן WY דער יוגנט פון דער “DIPS טישער אַרבעטער באַוועגונג. אָט דער בחור, מרדכי טענענ- בוים-טאַמאַראַף, PX געווען IN אָנפירנדיקער מיטגליד PR דער אָרגאַניזאַציע , דרור", PX OND דער יוגנט-פאַרבאַנד פון דער פּועלי-ציון-פּ. ס., געקומען איז ער דאַן PP ביאַלי" סטאָק פון WAN ווילנע און גראָדנע, וואו ער PIN ONT דאָרט אַנגעפירט וויכטיקע אַקטיוויטעטן PR פאַרבינדונג מיטן װידערשטאַנד קעגן די היטלעריסטן,
מרדכי טענענבוים-טאַמאַראָף איז אין ביאַליסטאָק אויך PR WIA נאָענטער פאַרבינדונג מיט געוויסע פירער פונ'ם אידן-ראַט, באַזונדערס מיט אפרים באַראַש. פון צייט צו צייט פלעגט באַראַש PIN איבערגעבן טענענבוימ'ען געוויסע דאָקומענטן, איינמאָל, ONT טענענבוים באַקומען TID באַראַש'ץ אַ פּעקל מיט ANA אויסטערלישע דאָקומענטן TIN פאַטאָגראַפיעס. PN ONT געפונען געװאָרן PNR קליידער TID אַרוסגעפירטע TPN פון דער פּראָווינץ. די דאָזיקע קליידער זיינען, WI] אַ געהעריקער דיזענפעקציע, צוריקגעשיקט גע" װאָרן קיין ביאַליסטאָק ON רוישטאָף AND פאַבריקאַציע PR דער טעקסטיל-אינדוסטריע. בעתץ סאָרטירן TID אָט-די צוריקגעקומענע קליידער פון די אַרוױסגעפירטע אידן, TANT די אַרבעטער PT אָנגעטראָפן PIN עטלעכע פּערזענלעכע דאַקומענטן TID אַזעלכע אידן. די אויפשריפטן אויף דעם PR געווען ,טרעבלינקע". און דורך דעם PR אַנטפּלעקט גע" TANT דער שרעקלעכער TIO װאָס עס האָבן אויסבאַהאַלטן די נאַציס, װועגן די דעפּאַרטירטע TD TPN דער “NIT סטאָקער פּראַווינץ, PR סוף 1942,
וי עס האָט PT אַרױסגעוויזן, לוט די דאַמאָלסטיקע פאַרצייכענונגען TD טענענבוים-טאַמאַראָף PN זיין “ANY בוך, WIT אָנגעקומען PP ביאַליסטאָק, דורך מאַלקין, זיבן װאַגאָנען מיט קליידער װאָס זיינען געווען סאָרטירט PR TIN באַזונדערע פּעקלעך. AN דעם איז געווען דער “DN שריפט , טרעבלינקע". כאָטש די נאַציס האָבן געװאָרנט TIN געדראָט מיט שטראָף, די אידן װאָס זיינען געווען ביי דעם באַשעפטיקט, אַז זיי זאָלן גאָרניט נעמען פון די פּעקלעך, TANT די באַשעפטיקטע אידן זיך ניט גערעכנט מיט דעם “IN ANT ווען זיי TINT געזוכט TANT זיי געפונען, TIN טיילווייז PN צוגענומען, פאַרשיידענע דאָקומענטן TIN פאָטאָ- גראַפיעס. געלט PX צירונג וי PIN ענלעכע PN ONT TINT געפונען געװאָרן PR די קליידער פון די אַרויסגעפירטע אידן, האָבן צעביסלעך צוגענומען קריסטלעכע אַרבעטער, ONT זיינען PIN געווען דאָרט באַשעפטיקט. כאָטש די נאַצי יעגערס פלעגן מאַכן גענויע רעוויזיעס, ONT PR אָבער פאַרבליבן ביי די אידן און PIN אַנדערע. yh טענענבוים האָט באַקומען ONT פּעקל מיט די דאָקומענטן TIN פאַטאָגראַפיעס WIND TID האָט DN ONT אויפגעשוידערט. ער האָט PT מיט דעם ניט געקענט “Y¥ שיידן. עס DON PT ONT געדוכט -- ONT ער פאַרשריבן -- 190