פערזענלעכקײט ן און טיפ ן 175 אהײם. איצ ט אי ז ע ר באהערש ט מי ט א ן ערגםט ן געפיל. ע ר אי ז ׳דא ך שוי ן א דערװאקםענער. או ן כאט ש ע ר גײ ט אלײ ן אי ן דע ר פינםטער׳ הא ט ע ר.ניש ט קײ ן מורא. א ט אי ז ע ר שוי ן ניש ט װײ ט פו ן שטוב. פלוצלונ ג גי ט א בלא ז א װיג ט או ן לעשט־אוי ם דא ם ליכט ל פו ן דע ר לאמטערנע. דוד׳לע ן באפאל ט מי ט אמא ל א פחד. ע ר נעמ ט לויפ ן שנע ל אהײם. ע ר װי ל שרײען, ע ם דאכ ט זי ך אי ם א ז מע ן יאג ט אים׳ אבע ר ע ר האל ט זי ך אײן. ע ם פאם ט אי ם,נישט. א ט אי ז ע ר שוי ן אי ן פאדער־ הוי ז פו ן זי ץ שטוב. ע ם אי ז שטא ק פינםטער. אי ן זי ק מוח׳ ל גיב ן א לוי ף אדור ך געדאנקע ן װעג ן שדי ס או ן רוחות... פו ן גרוים. שרע ק געפינ ט ע ר אז ש ני ט ד י קליאמקע. א שװײ ם זעצ ט אי ם ארוי ם אויפ ן שטערן. אי ן שטו ב דערהער ט מע ן דא ט גראבלע ן ב ײ דע ר טיר, או ן עמיצע ר עפנ ט איר. דוד׳ ל פאל ט ארײ ן אי ן שטו ב מי ט אימפעט. אי ן שטו ב אי ז ליכטי ק או ן װארעם. דע ר פלוצלונגע ר איבערגאנ ג פו ן פינםטערני ש צ ו ליכטיקײ ט איבערראש ט אי ם דוד׳ ל זע ט זײנ ע שטוביק ע או ן שכני ם זיצ ן או ן שמועם ן גע־ מיטלע ך או ן פארברײעע ן אינאײנעם. ע ר װער ט באהערש ט פו ן א נקמה־געפי ל צ ו זײנ ע אײגענע. זי ץ עג א אי ז געשלאגן. עם. נעמ ט אי ם דריק ן בײ ם הערצ ל או ן ע ר צװוײנ ט זי ך אויפ ן קול... ד י שטוביק ע נעמע ן אי ם אײנשטילן, אבע ר ע ר לאז ט זי ך ניש ט טרײםטן׳ או ן ע ר גײ ט שלאפ ן א ברוגז׳ער... דו ב ב. װארשאװסקי. אליה ו זילבערגלײ ס ל׳ ה
אליהו זילבערגלײט, באקאנט אלם ״ר׳ אליה מאכלעם״, איז געבוירן אין דראהיטשין. ר׳ אליהו׳ם פאטער, ר׳ בגימין חײם זילבערגלײט, א באװומטער תבואה־םוחר, װאם האט ב ל ימױ געלעבט אין ניקאלאיעװ (רוםלאנד), איז געװע ן א למד ן און א משכיל צוגלײך. זי ץ ביבליאטעק, די גרעסטע אין שטאט ׳ איז געװע ן א שם־דבר אין גאנצן געגנט און א טאי ן דער דאזיקער הויז פון;תורה און חכמה האט דער יונגער אליה באקומען זײן חינוך. פאר א צײט האט ער אויך געלערנט בײ הרב ר׳ מנחם רײכמאן, ז״ל, דראהיטשינער רב. ר׳ אליה האט געהאט א נאמען פון א למד ן און תמים. ער האט זיך װײניק געמישט אין עניני־פרנסה. זי מ פרוי, מאכלע, איז געװען די גאנצע פרנסה־געבערין(דערפאר האט מען אים ,גערופן ״אליה מאכלעם״). אליה איז שטענדיג געזעסן אין בית־מדרש און געלערנט. ער האט אויך געטאן אין קבלה און איז געגאנגען אלע טאג טבילה.
אין די יונגע יארן האט ר׳ אליה געהאט אן אוליניצע, ניט װײט פון קלויסטער, האט דאס שטארק נישט געשמעקט דעם גלח, האבן די פויערים פארברענט דער אוליניצע און ר׳ אליה מיט זײן פאמילי זענען פארבליבן בעירם ובחםרכל. האט אים זײן פאטער פון ניקאלאיע װאריינגעשיקט אביסל געליט און הרב ר׳ מנחם האט אים באזארגט מיט א פלאץ און מען האט פאר אים אויסגעבויט א שטוב מיט א קראם. איז מאכלע, זײן פרוי, געװען די קרעמערקע, די שפײזערין, און ער איז זיך װידער געזעסן אין בית־מדרש על התורה ועל העבודה. מען דערצײלט, אז איינמאל אין א שבת האט ר׳ אליה געלערנט אין בית־מדרש וא פרשה חומש פארן עולנ^ נאכ׳ן לערנען קומט צו א ײד, אן אורח, צו ר׳ אליה׳ן און זאגט: ״איך האב געהאט גרויס הנאה פון אײער חומש־לערנען, איך האב אזא מין לערנען שוין לאנג נישט געהערט״... שפעטע ר האט מען זיך דערוװםט, אז דער אורח איז דאס געװען דער ״חפץ־חײם״, זצ״ל. ר׳ אליה׳ם פאטער, ר׳ בנימין חײם, האט אמאל אפגעדרוקט וא שווער ירושלמי אין ״המליץ״ און געבעטן לומדים צו פארענטפערן דעם ירושלמי. איז ר׳ אליה געװען דער װאם האט פארענטפערט דעם ירושלמי. האט דער ״המליץ״ אראפגעשיקט א םפעציעלן שליח קײן דראהיטשין צו באקענען זיך מיט דעם רעטזעלהאפט׳ן למדן. דער ״חמליץ״־שליח האט אויך פארלאנגט פון ר׳ אליה׳ן א פאטאגראפיע, אבער ר׳ אליה האט זיך קײנימאל נישט פאטאגראפירט.
ר׳ אליה האט אויסגעשטיצט בני־תורה. ער פלעגט אויך העלפן דעם קאברינער רבי׳ן, ר׳ נח׳קען, און שיקן געל ט צו ר׳ נחומ׳קען גראדנער. ר׳ אליה האט געזאגט דעם הספד אויפן די אםעװיצער הרוגים און האט שטארק באװיינט ר׳ םענדע ר אםעװיצער, וועלכער איז שטענדיק געווען זײן גאםט, װען ער פלעגט קומען אין שטאט. עס האט אויך געטראפן דער פאל, װאם ר׳-אליה האט געהאלטן די טראדיציאנעלע שבת־שובה דרשה אין שול, װען דער רב ר׳ מנחם האט זיך געפילט ניט גוט און געפאדערט אז ר׳ אליה זאל אים פארטרעטן. די לעצטע יארן האט ר׳ אליה געלערנט מיט קינדער גמרא און האט געהאט א קלײנע הכנסה. ר׳ אליה איז נפטר געװארן פלוצלונג פון א בלוט־שטורץ פאר דער ערשטער װעלט־מלחמה. זײנע כתבי־יד אויף תורה איז, לײדער, פארברענט געװארן אין די מלחמה־יארן. װי מען זאגט, איז ר׳ אליה געװען א נאנטער קרוב פון ר׳ זלמן םענדערן פון מאלטש. פרטים פון גדליה קאפלאן.