Community · Jewish community
Jewish Lodz
דאָס יידישע לאָדזש
The Jewish Lodz described as a creative center and young settlement.
Page 21HIGH confidence
Learn more with AI
Read more about Jewish Lodz than the memorial book alone records. The assistant works from this record's own source passages and searches trusted archives — Yad Vashem, USHMM, YIVO, Virtual Shtetl, JewishGen and Wikipedia — and shows you what it found, with its sources.
Source passages
Each passage remains attached to its exact scan and opens in the standalone evidence reader.
Primary source passage
Source OCR · scan 25 · printed page 21
... שעפערישן צענטער מיינט
אָנשרייבן די פולע, פאַרביקע , ביאָנראַפיע" פון אַן אומרואיקן,
אינטענסיוו געלעבטן גרויסן געוען. ווייל דער הוט שטייט
אַ נאַקעטער, אַ פאַרסמאַליעטער ביז זיינע װאָרצלען, אַן אונ-
טערגעשניטענער פון אַ נרויליקן שטורעם. איז ווער קען עס
טאָן ? סיידן אויסװייטיקן אַן אומגעהערטן קדיש, אָדער דאָס
וועט זיך פאָרנעמען נאָר דער בעלעטריסט מיט דער תשוקה
פאַר געשיכטלעכן שטאָף, װאָס איז אין דעם פאַל בשום אופן
נישט סטאַטיש אַז ר'זאָל זיך לאָזן קנעטן פון אַ שילדערער-
דערציילער; דאָס לאָרזש, וועלכע מיר נעדענקען, אין כולה
דינאמיק. עס איז װי אַ געשיכטלעכער אָביעקט זוכה געווען
נאָר צו כראָניקעס, צו ליים פאַר אַ שפּעטערדיקן בנין, צו אַ
סינטעטיש בילד, אַזױ אויך דאָס יידישע לאָדזש װאָס איז
געווען א יונגער ישוב און איזן פארשניטן געװאָרן אין איר
אייגנטלעכן אויפניין צום אומנליק -- נעפאַלן אויף דער
עקרה פון רשעות װאָס האָט זיך צעפּלאַקערט אויף די שיי-
טערס פון דער נייסטער ציװיליזאַציע אונטערן צייכן פון
האַקנקרייץ און פערפּ און האַמער. אַצינד שטייט לאָרזש פון
אונדזער יוננט אַן אויסגעהוילטע אָן יירן און אָן יירישן
אינספּירירנדיקן כוח.Source passage 2
Source OCR · scan 28 · printed page 24
פּאָזנאַנסקי און דאָס יידישע לאָדזש, דאָס פאָלקישע --
זענען פונדעסטוועגן געווען צוויי באַזונדערע וועלטן, כאָטש
דער שם זיינער, באנלייט פון דער צעפלינלטער מעשה, איז אים
נאָכגעגאַגנגען װי אזעלכן, װאָס ס'גוטע מזל האָט אים צונע-
דינט, אים האָבן אָרעמעלײיט נענומען פאר א געהויבענעם פאַר-
נלייך פון ארויפגעאַרבעטע, װאָס פארגעסן נישט זייער קליי"
נעם יחוס. מ'האָט דערמאָנט זיין נאָמען צו גוטן אלע מאָלSource passage 3
Source OCR · scan 195 · printed page 191
עס איז כאַראַקטעריסטיש, אַז אין לאָרזש -- נאָך דער
מלחמה --- האָט מען נישט אָפּגעצײיכנט דעם יאָרצייט פון דער
ליקװוידאַציע פון געטאָ. אין עס געװען דערפאַר, וייל קיין
גענויע דאַטע פון דער ליקװידאַציע אין נישט געװען, און
אפשר דערפאַר, ווייל מען האָט אָנגענומען, אַז דאָס יידישע
לאָרדזש האָט נישט אויפגעהערט צו עקזיסטירן און וועם וי
טער אָנהאַלטן אירע טראַדיציעס --- אַפילו מיט אַ קליינער
גרופּע אָפּגעראַטעװעטע. איינצלנע משפּחות האָבן אָפּנעהיט
זייערע אינדיווידועלע יאָרצייטן; נעצונדן יאָרצייט-ליכט; גע-
שטעלט מצבות אויפן בית-עולם; אָדער אויף וועלכן ס'איז
אַנדערן אופן מאַניפעסטירט זייער טרויער. דער יידישער בית-
עולם װאָס איז, װי באַקאַנט, געווען א טייל פון נעטאָ, אין
געבליבן גאַנץ. אַ טייל מצבות האָבן װאַנדאַלן פאַרניכטעט;
פּרעכטיקע מצבות זענען פאַרװאָקסן געװאָרן מיט װילדיגראָז
-- אָבער דער בית-עולם וי אַזעלכער --- איז נעבליבן אומ-
באַרירט די יידישע באפעלקערונג האָט מאַסנװײיז באַזוכט
דעם איינציקן אָנדענק פון דער יידישער פאַרגאַנגענהיים. יערן
זונטיק איז דער יידישער בית-עולם געווען , פול מיט לעבן".Connected nodes
Extracted claims
Every claim remains attached to its own quoted evidence.
Located In
Jewish Lodz → Lodz
דאָס יידישע לאָדזש װאָס איז
The text identifies Jewish Lodz but does not explicitly state a separate geographic location.
Part Of
Jewish cemetery → Jewish Lodz
דער יידישער בית- עולם װאָס איז, װי באַקאַנט, געווען א טייל פון נעטאָ
The passage contains an OCR form of “ghetto”; the exact relationship is stated but the wording is corrupt.