םםר לוקאװע ו 313 געװען דער לוקאװער רב. אלם עדות איז ארויסגעטראטן דראזדאל, א דייטש, װאם איז געװען א לוקאװער תושב (דראזדאל ״פון די ראװערן״). דער ענין איז געװען אזאױ מיט א טאג פריער איז אין לוקאװ דערהרגעט געװארן א דײטשע זעלנער אין א צוזאמענשטױם צװישן א דײטשע אויסשפיר־גרופע און פוילישע זעלנער. די דײטשן האבן געטענהט, אז דער דײטש איז געהרגעט געײאח פון לוקאװער צױוילע אײנװוינער. דראזדאל האט עדות געזאגט, אז די ײדן זענע ןנישט שולדיק, אז דער דײטש איז דער־ שאסן געװאח דורך פוילישע זעלנער. נאך דער ״אויםפארשונג״ האט מען אונדז אלע אויסגעשטעלט צו פיר אין א רײ — דערבײ האבן די דײטשן אונדז געשלאג ן מכות־רצח — א מע ן האט אונח גענומען טרייבן קײן װענגראװ. די היט ץ אי ז געװע ן א גרויסע. די מענטשן האבן געחלש ט א טרונק װאםער, אבער די דײטשן האבן נישט דערלויבט. געװען פאלן, ווען פוילישע םרויען האבן צוגעטראגן אן עמע ר װאסער אװ געװאלט געבן די מענטשן צו טדינקען, אבער די דײטשן האבן קײנעמען נישט געלאזט נעמען א ביםל װאסער. פאר נאכט האט מען אונדז געבראכט אויף אן ארומגעצוימטן פלאץ אין ע ק םו ן דעם שטעטל װענגראװ. אויפן פלאץ זענע ן נא ךגעשטאנען קאלוזשע ס פוןעם רעגן. מען האט אונדז באפוילן זיך צו זעצן, • װער ס׳װעט אויפהײבן דעם קאפ, װעט דערשאסן װערן•
א גאנצע נאכט זענען מיר געלעגן אין דער בלאטע. דארט האבן זיך געפונען ביז 25 טויזנט פערזאן, צװישן זײ — א םך פוילישע קריגס־געפאנגענע. די פאליאקן האבן געשלאגן און געזידלט די ײדן, הגם זײ אלײן זענען געװען אויף צרות. אין דער פרי, װען די זון האט אנגעהויבן שײנען, האבן מיר זיך גענומען דערװא־ רעמען א ביםל נאך דער קאלטער נאכט • נעבן דער דראט־פארצוימונג האבן זיך אנגע־ הויבן ווייזן ווענגראווער יידן, װאם האבן זיך באמיט ארײנצוגעבן אונז א ביםל עסן. אבער װי נאר מיר האבן עפעס באקומען, האבן די פאליאקן עס צוגענומען און דערצו האבן זיי אונז נאך געשלאגן, דאן האבן מיר געבעטן די ײדן, אז זיי זאלן מער גארנישט ברענגען. דערװײל האבן די דײטשן אײנגעארדנט א קיך און מען האט דארט צוגעגרײט א ״זופע״: פאר די פוילישע קריגם־געפאנגענע — פון קארטאפל, און פאר אונז — פ מ די קארטאפל־שאלן. יעדער אײנער האט באקומען א פארציע אין א קלײם קאנםערװן־ פושקעלע. אבער אויך דאם האט א ביסל געהאלפן דערװארעמען דעם קערפער .
איך האב באשלאסן צו אנטלויפן פון לאגער. מיר איז געלונגען אריבער־ צוקלעטעח איבער דער דראט־פארצוימונג, אבער װען איך בין שוין געװען אויף יענער זײט, האבן די דײטשן מיך באמערקט, אײנער פון זײ האט געשריגן, אז איך זאל זיך אומקעח א מ דעדבי האט ער אויסגעשטרעקט צו מיר דאס געװער. איך בין צוריקגעגאנגען, אבער איך האב נישט רעזיגנירט פון אנטלויפן. די ײח פון שטאט האבן אלץ געטאן, אז מיר זאלן זיך ארויסבאקומען פון הינטער