יעקב קעסעלברענע ר צװישן גבורה און אומקום אין א םרילינג־טאג פמיאר 1943, דעם 2טן מאי, איז פארגעקומען די ליקװידאציע פון יידישן לעבן אין לוקאוו. די דייטשע רוצחים מיט זייערע מיטד.עלפערם האבן אומ* געבראכט די אײנצלגע ײדישע משפחות, װאם האבן באװיזן ביז דאן זיך צו ראטעװען. מען האט זײ צוזאמענגעטריבן אויפן פלאץ פארן יודענראט און פון דארט האט מען זײ אפגעפירט קײן טרעבלינקע. די שיםערייענען האבן זיך געהערט א גאנצן טאג. אין אװנט האבן מיר דורכן לופט־ לאך אין בונקער געהעדט, אז די געשרײען און שיםערײען װערן שװאכער, און דאן זענען מיר אלע פיר, דאס הײסט: מײן ברודער הערשל, אד,רו ן ערליך׳ אברהם װישניע און איך, ארוים אין גאס. אין דרויסן איז געװען פוםט און פינצטער. אויף א םך ערטער האבן זיך געװאל־ גערט דערד,רגעטע און פארפײניקטע ײדן. דא און דארט זענען פאליאקן נאך ארומגע״ ג.אנגען ראבי ת דאם לעצטע ביםל ארעמקײט פון די דערמארדטע ײח.
דאם געט א איז געװען באװאכט דורך פוילישע פאליציאנטן, װאם האבן געװארט אויף א ײדישן קרבן. פאר יעח פרימ האב ן מיר געװאלט דערשלאגן זיך צום בונקער פממים משפחה אויף דער יאטקע־גאם און זיך דערװיםן זײער גורל. װען מיר זענען ארײנגעקומען אין שטוב, װו דער בונקער איז געװען, האבן מיר צו אונחער פרײד דערזען, אז דער בונקער איז נישט גערירט, מיר האבן אונטערגעהויבן דאם ברעט פון דיל און בײם םקריפ, װאם האט זיך דערפון דערד.ערט איז פאר אונת פלוצלונג אויס־ געװאקסן א הויכער פוילישער פאליציאנט. ער האט אונדז באלויכטן מיטן עלעקטרישן לעמפל און מיך מיטן ברודער יעקב דערקענט. אבער זעענדיק די טויטשרעק אויף אונדזערע פנימער, האט זיך, װיחט אויס, דערװעקט אין אים א פונק פון מענטשלעכקייט. ער האט אונדז געד״ײםן װאס גיכער אנטלויפן, װײל מיט ײדן אין לוקאװער געטא איז געענחקט. מיר האב ן אחיםגענומען מיץ משפחה פון בונקער, און אלצחאמען, דערשרא־ קענע, מוטלאזע, הונגעריקע און בארװעסע, זענען מיר אדורך די פאשע־לאנקעס און דורכן טייך קשינא זענען מיר ארוים אויפן וועג קימ יעזשערע, אין שװערטשעװסקי ם זאגאיניק (װעלדל), 3 קילאמעטע ר פמ לוקאוו׳ האבן מיר 470