נייע װעלט-שפּראַך, ONT זאָל זיין אי אַ הילף TIN אי אַ גענעזונג פאַר אַלע פעלקער גלייך, עספּעראַנטאָ פאַרמאָגט FN] די מעלה, װאָס איר גראַמאַטיק און סינטאַקסיס זיינען איינפאַך, פריי און די אָרדענונג TWD די ווערטער PR ניט TPP אַריפגע- צוואונגענע. We אױסשפּראַך N PN שטרענג פאַנעטישעץ -- יעדער אות האָט שטענדיק דעם זעלביקן קלאַנג און די Woy ווערן אויסגערעדט, וי זי ווערן געשריבן, ONT CUR TIN זאַמענהאָף אַלס 19-יאָריקער גימנאַזיסט PR) 1878) זיצנדיק PNR צימערל ביי PT פאָטער דעם דאָקטאָר אויף יאַטקע גאַס PN ביאַליסטאָק, שוין געשאַפן די ערשטע װועלט-שפּראַך, וועלכע ער האָט צוערשט "YUN TDI די , אומעטומיקע שפּראַך", די דאָזיקע שפּראַך, פון וועלכער עס האָבן געוואוסט ANI אייניקע זיינע באַקאַנטע PX װאַרשע, INT ער INT ONT געלערנט, PN געווען דער יסוד TD עספּעראַנטאַ, YOON PR מיט אייניקע יאָר שפּעטער אַנטשטאַנען אַלס פּועל יוצא TID אומדערמידלעכע און אױיסשעפּנדיקע שפּראַך-שטודיעס, זאַמענהאָף VON] ONT ענדיקן גימנאַזיע PT אָפּגעגעבן דעם שטודום פון מעדיצין און אין 1887 PX ער PW געווען דר. מעדיצין. PR דעם זעלביקן יאַר האָט ער “AND עפנטלעכט. זיין ערשטן לערבוך NH דער קינסטלעך: קאָנסטרואירטער װועלט-שפּראַך אונטער דעם DINTNYOD ,דר. עספּעראַנטאָי, פון װאַנען עס שטאַמט דער נאָמען ,עספּעראַנטאַָ" (האָפענוגספול),
דר. זאַמענהאָף, װאָס ONT אינצווישן געאַרבעט DON אויגז-דאָקטאָר PNR ואַרשע, האָט PT ניט צופריךן- געשטעלט מיט זיין ערשטן דערפאָלג. ער ONT ווייטער געאַרבעט אומדערמידלעך איבער דער פאַרפולקאָמונג פון דער נייער אינטערנאַציאַנאַלער הילפס-שפּראַך , עספּע: ראַנטאָי, ONT ON פון We צו יאָר אַלץ געוואונען מער אָנהענגער, נאָך אַ הפסקה כמעט TD צען WW פאַרשווייגן דעם גאַנצן ענין , עספּעראַנטאַ", אָבער דער דערפינדער פון דער װעלט-שפּראַך ONT זיך, וי דער שטייגער איז, געוויינלעך פון TOR אַנטדעקער, געלעבט INA ניט פויגלדיק. WP OND כבוד ער ONT גענאָסן, װי אַ שפּראַך:דערפינדער, POR וייניקער “NB ציענטן פלעגט מען קענען זען PT PN שפּרעכצימער, ONT TANT געזאָלט קומען צו INI ON אַן עצה טובה פאַר זייערע אויגן-ליידן, עס זיינען געווען צייטן, TIN גאָר ניט זעלטן, ווען ער האָט מאַטעריעל זייער שטאַרק געליטן, ערשט PR 1900טן PT ONT AW? אָנגעהויבן צו בעסערן אַביסל זיין מאַטעריעלער מצב. מיט פינף WW שפּעטער ONT ער צום ערשטן מאָל זיך געקענט פאַרגינען א לענגערן אורלויב TX האָט אַנטײל גענומען אין דעם ערשטן וועלט- קאַנגרעס פון די עספּעראַנטיסטן, PN ON פאָרגעקומען PN בעלגיע, אין יאָר 1905,
זינט דאַן איז יעדן יאָר פאָרג עקומען אַ וועלט-קאַנגרעס, יעדעס מאָל IN PR אַנדער שטאָט. PN 1910 PR דער קאָנגרעס געווען אין װאַשינגטאַן PN TIN דעם זעלביקן יאָר - האָט דער שטאַט מערילאַנד אָנגענומען עספּעראַנטאָ, וי איינעם פון די פונדאַמענטאַלע לימודים אין שטאַט. אויך אין איינצעלנע אַנדערע TD TOPO אַמעריקע TVD ONT איינגע- פירט עספּעראַנטאַ אַלס לימוד, “POS PT ביי אַ 5,000 דעלעגאַטן PT האָבן 1914 PR 27 PRIS PO PIN DX וואונדער PP אפשר PR עס TIN ONN דער אַנטדעקער פון , עספּעראַנטאַ" PR געווען אַ איד TIX אַ איד TD ביאַליסטאָק, וואו דער איד PR געווען אויסגעמישט צווישן אַנדערע פעלקער, וועלכע רעדן PIN פאַרשיידענע שפּראַכן, וי פּוױליש, רוסיש, דייטש, ליטוויש און ווייס-רוסיש. אָט די בונטקייט PP לשונות, װאָס IN PR און PT AND אפשר אַ גאַנץ שיינע TX אינטערעסאַנטע “VT שיינונג, איז INT אַ IND WOW AP TINA געמיינזאַמער פאַרשטענדיקונג און ניט זעלטן פאַרשאַרפט זי די באַצַי- אונגען TIN פאַרשאַפט דורך דעם בייז בלוט. דערצו איז INT דר. לודוויק זאַמענהאָף דער איד אַ שטענדיקער נע-ונדניק, PN OND געצוואונגען צו TY TIX און PT צוצופּאַסן PAN צו YD באַדינגונגען צווישן גאָר פרעמדע פעלקער, wm וועלכע מיר האָבן אַ שטענדיקע מגע ומשא, כדי צו קענען עקזיסטירן,
PON ONT ON האָט PW גאָר אין דער פריער יוגנט געוועקט און גערייצט די געדאַנקען פון דעם צאַרטן TN געפילפולן אינגל לודוויק זאַמענהאַף, PN OND געבאָרן געװואָרן PN ביאַליסטאָק PNR 1859, ביי אידישע אָרעמע עלטערן. שוין אויף דער שול-באַנק “PT ONT זאַמענהאָף אינטערעסירט TIX באַשעפטיקט מיט דעם פּראָבלעם פון פעלקער-דערנענטערונג PN TIN געפאַלן אויף דער אידייע צו שאַפן אַ נײטראַלע שפּראַך, ONT) זאָל זיין “ANH שטענדלעך פאַר אַלעמען און זאָל קיין פאָלק ניט געבן בכורה איבער DVT אַנדערן. דער יונגער גימנאַזיסט זאַמענהאָף, PR PU? ONT OND דעם צווייטן קלאָס גימנאַזיע PT געגריבלט אין דעם דאָזיקן געדאַנקען-גאַנג, ONT נאטירלעך קיין פאָרשטעלונג ניט געהאַט TID די YON פאַרזוכן און פּרואוון, װאָס זיינען פריער געמאַכט געװאָרן PIN דעם דאָזיקן געביט פון אַנדערע גרויסע פאַרשער און דענקער, וי לייבניץ, װאָלאַפּוק און אַנדערע. גאַנץ זעלבסטשטענדיק און IN וועלכע עס PR קענטענישן איבער די פּרואוון TD זייער פאָרגייער, איז ער צוגעטראָטן DY געװואַגטן עקספּערימענט -- צו TORY אַ דער בּיאַליסטאָקער יזכּור-בּוך