Passage 1OCR · respaced for reading · source chars 0-883 146
דראהיטשין
מרדכי איז אזױליב או ן טײער געװעז, און צוריק געפינען
מיר דעם שטילן ׳עגיװת׳דיקן אױ;מעביר על מדותױ׳דיקן ר׳
אליהו מרדכי.
אזױ זײנען דורכגעלאפן בערך עפעס מער װי דרײ יאר
פון ר׳ אליהו מרדכי׳ם לעבן אין הארבאכע, מערסטנס אונ־
טער ממשלת דײטשלאנד, מיט א שטיקל פאױזעצונג פון א
בין־הזמנים, ביז עס האט זיך אײנגעשטעלט א שטיקל ארדע־
נונג אין פוילן און מען האט געקענט פרײער אפאטעמען.
װען זײן אינגסטער זון האט באלד נאך דער ערשטער
װעלט מלחמה געהײראט אין דראהיטשין, האט זיך ר׳ אליהו
מרדכי אויך באזעצט אין דראהיטשין װער האט דורכגע־
לעבט זײנע באשערט לעצטע יארן אין קדושה און אין כבוד.
ר׳ אליהו מרדכי איז נםתלק געװארן אין יאד 1932 און
איז געקומען צו קבורה אױף דעם דראהיטשינער בית־עולם.
יגנזף תבעעזטײן(ישראל)
מײן זײדע ״דער כאלאזשינער שמיד״ ז״ל
passage_e7725305bf3041466eb423f1
Passage 2OCR · respaced for reading · source chars 885-1781 מײַן זײדע, װ י מע ן הא ט אי ם גערופ ן ״דע ר כאלאזשינע ר שמיד״, אי ז צו 7 יא ר געבליב ן א יתום. זײנע א שװעמטע ר פו ן אםאװע ץ (א דאר ף לע ם ידראד,יטשין) הא ט דא ן איבערגענומע ן ד י אויפזיכ ט איבע ר אים. ז י הא ט אי ם אוי ך געשיק ט לערגע ן אי ן א חדר, אבע ר ניש ט אוי ף לאנג. װ י נא ר מײ ן זײד ע הא ט זי ך אויםגעלערנ ט דאװנע ן אי ז ע ר אװע ק פא ר א בעל־מלאכה. אי ן דע ר קוזשני ע פו ן ר ׳ זכרי ה שמיד׳ ם פאטע ר הא ט דע ר קלײנע ר אליה ו מרדכ י געשטאנע ן אוי ף א בענקעל ע או ן אויס־געקלאפ ט מיט ן האמע ר אוי ף דע ר קאװאדל ע זי ץ שטיק ל ארעמע ן ברויט. אי ן ד י נעכ ט פלעג ט ע ר זיצ ן אי ן בית־מדרש או ן לערגען .
נא ך דע ר חתונר, הא ט זי ך מײ ן זײד ע באזעצ ט אי ן דאר ף כאלאזשין, װ ו ע ר הא ט זי ך פארנומע ן מי ט שמידערײ. יער ן ער ב רא ש חור ש פלעג ט ע ר גײ ן צופו ס קײ ן פינם ק (א מהל ך פו ן 17 מײל) או ן אי ז געװע ן א ן אפטע ר ארײנגײע ר ב ײ ר ׳ רוד׳לע ן או ן אלעז ר משה׳ן, זצ״ל.
passage_53c30ec8a9af8a6d4e3dc75c
Passage 3OCR · respaced for reading · source chars 1783-2553 מיט עטלעכן יאר שפעטטער שטארבט ביים זיידן די
פרוי און ער בלייבט מיט דריי קליינע יתומים אויף די הענט,
צוויי מיידלעך און א יינגל. פארשטענדלעך, אז דער זיידע האט
לאנג נישט געקענט ווארטען און ד,אט חתונה געהאט צום
צווייטן מאל, מיט אן ערלעכער פרוי, גיטל ביילע, האט זי
געהייסן. דאם איז געווען מיין באבע (מיין מוטערס מוטער),
וועלכע האט אים געבוירן 5 קינדער. דאם לעבן איז געווען
זייער שווער ן מחמת אויף צו שפית ן א פאמיליע פון צען
פערזאן האט דער זיידע פון זיין קוזשניע נישט געקענט
באװימן.
מען דערציילט, דער זיידע האט אמאל געדונגען א מלמד
צו לערנען מיט די קינדער. דער זמן האט זיך געענדיקט
און עס איז נישט געווען מיט װאם צו באצאלן דעם מלמד.
דער זיידע האט געד,אט גרויס שבירת־לב װאם הייסט נישט
passage_da4a24b9a826169e9b358848
Passage 4OCR · respaced for reading · source chars 2555-3256 באצאלן אן ארעמען מלמד טרעפט פונקט, אז די בהמה,
די איינציקע שפייזערין פון די 8 קינדער, גייט אוועק אין
פעלד און קומט מער נישט צוריק, א וואלף האט איר צועריסן.
ווערט דאך א יללה אין שטוב, וואס וועט מען טאן אן מילכן
^:ער דער זיידע טאנצט גאר און זינגט. פרעגט אים די
באבע < וואס איז אזוי די שמחה מיט דיר? זאגט דער זיידע.
פארשטײםט, ווען איך וואלט געװאלט פארקויפן דער בהמה
וואלסטו דאך געװיס נישט געלאזט. אבער איצט וועל איך
נעמען סטעפאנען, ער וועט אפשינדן די פעל פון דער בהמד״
מ׳װעט עס פארקויפן און עס װעט זײן מיט וואס, צו באצאלן
דעם מלמד. און אזוי איז טאקע געװען. דער מלמד האט בא־
קומען באצאלט פארן גאנצן זמן.
passage_7163017cecc21641c512eaf8
Passage 5OCR · respaced for reading · source chars 3258-4331 מײן באבע פלעגט אביסל צוהעלפן מיט דער חױנה אין
שטוב, זי פלעגט פארבן פאדעם און לײװענט פאד די גויים.
אײנמאל א פאר ױם־טוב, נעמט ארויס די באבע אירע אפ־
געשפארטע פאר רובל און גיט דעם זײדן, ער זאל גײן קײן
פינסק אײנצוקויפן אויף ראש השנר, אביסל װײסע מעל אויף
חלות און פלײש פאר די קינדער. א גאנץ יאר פלעגט מען
מאכן קידוש אויף קארענע חלות. נעמט דער זײדע די פאר
רובל און גײט אװעק אין שטאט. טרעפט ער דארט אין
גאס זײנעם א באקאנטן ײד, װאם איז געגאנגען ממש אין
בארװעם. נעמט ידער זײדע דעם ײד, פירט אים ארײן צו א
שוםטער און הײסט אנטאן זײן באקאנטן א פאר נײע שטױול
און באצאלט מיט דער באבעס געלט. דער ײד האט זיך אפילו
געװערט, נישט געװאלט, אבער עַס א-־ז שוין געװען פארפאלן.
דער זײדע האט שוין געהאט באצאלט. דער זײדע האט גענומען
זײן שטעקן און איז צוריקגעגאנען אהײם אן חלות, און אן
פלײש. אז די באבע האט געפרעגט! סטײטש, מיט װאם
װעלן מיר מאכן ױם־טוב? האט דער זײדע געענטפערט!
דאגה נישט. נעם א קאשי ק און גײ אין װאלד׳ קלײב דארט
passage_a39a67067782c1ae42acd788