Chaim Pramst

... פראםם פו ן לאזי. אי ץ מא ל ב ײ נאב ט זענע ן געקומע ן ד י אקאווצע ם או ן דערשאס ן יהושע םראם ט א מ זײ ן פרוי. דע ם זו ן חײ ם פראם ט מי ט זײ ן פרוי א מ קינ ד אי ז געלונגע ן צו אנטלויפן. דע ם פאליא ק דאמאנםק י האב ן ד י מערדע ר ארויםגעפיר ט פו ן שטו ב א מ אים דערשאםן, זי ץ פרו י מי ט ד י קינדע ר האב ן ז ײ ארויםגעטריב ן פו ן שטו ב או ן דא ש הויז — פארברענט. חײ ם פראם ט הא ט איבערגעלעב ט ד י מלחמה. װע ן מי ר זענע ן נאך דע ר באפרײונ ג ארוי ם פו ן ד י בונקערם, אי ז חײ ם פדאם ט אװע ק קי ץ לאז י אפנעמע ן זיץ הוי ז או ן פארמעגן ״ או ן דאר ט אי ז ע ר דערשאס ן געװאר ן דור ך ד י א.ק.־מערדער ׳ װאם האב ן נא ך געבושעװע ט א לאנג ע צײ ט נא ך דע ר מלחמד - ד י פרו י פ מ חײ ם פראם ט און זײע ר קינ ד זענע ן געבליב ן לעב ן א מ ז ײ געפינע ן זי ך אי ן אמעריקע. ...

דעם 23טן יולי 1944 האבן די רוסן אונז באפרייט. די סאװיעטישע ארמיי איז אװעק װייטער און די שטאט לוקאװ איז דערװײל געװען אן מאכט. די געראטעװעטע ײדן פון לוקאװ און פון דער סביבה זענען געקומען צו אונז אין ציגעלניע און מיר האבן זיך געהאלטן צוזאמען, װי א משפחה. אין לוקאװ גופא איז געװען א מורא צו װוינען, װײל די אקאװצע סלעגן באפאלן די ײדן און זיי שיסן. חײם פראםט איז 2 װאכן נאך דער באפרײונג אװעק אין זיין פאטערס הויז, אין לאזע. דער פאליאק, װאס האט דארט געװוינט, האט אים דערשאסן. עס זענען געװען נאך ײדישע קרבנות נאך דער באפריװנג. ...