244 םםר לוקאװ שטוב״ זאמלע ן געל ט אוי ף קויל ו םא ר ארעמעלײט ״ װ י ע ס הא ט פאםיר ם פאראיא ת מינטער ״ אמ מי ר זענע ן זיכער , א ז ז ײ װעל ן ע ם הײנטיק ן װינטע ר אוי ד מאן.. . װער זענע ן געװע ן די , װא ם האב ן זי ד ד י ערשט ע אנגערופ ן בע ת דע ר קאצקע ר שריפה או ן ארויםגעשיק ט ד י ערשט ע דרינגנדיק ע היל ף — ד י פײערלעשער , אוי ב ניש ט מיר, לוקאװער ז •• • װער זענע ן געװע ן די , װא ם האב ן תיכ ף אוי ף צ ו מארגנ ם אי ן דע ר פר י צונויפגע ־ זאמלט ברוי ט סא ר ד י נשרפים , או ן ״באלד • פא ר נאכ ט געדומע ן א װאג ן םי ט שטרו י עם אװעקצופירן.. . אוי ב ניש ט מיר , לוקאװערז.. . און װע ר הא ט געגומע ן או ן ״צוגעזאגט ״ צ ו געב ן א ן אומזיםט ן ראדיא־קאנצער ט לטוב ת די נשרםי ם אוי ב ניש ט אײנער , א לוקאװע ר ז.. . און אדרבא , װײז ט מי ר נא ד א שטאט , ו װ ע ם זאל ן צ י דע ם צװע ק זײ ן געשאפ ן אזו י סיל הילפם־קאמיטעט ן יידיש ע א מ פוילישע , פויליש ע א מ ײדישע , יידיש־פויליש ע או ן פויליש־יידישע, ו װ ד י זאמאנגע ן זאל ן אומעטו ם אדורכגײ ן מי ט אז א גרוים ן דערפאלג , אז שוי ן 4 װאב ן װ י ״מ׳זאמלט ״ א מ ״מ׳זאמלט״ , או ן מ׳קע ן נא ד אל ץ ניש ט אויפד,ערן.. . אזעלכע פאקט ן װאל ט אי ד געקאנ ט ברענגע ן נא ד אי ן ד י הונדערטער , נא ר גענו ג ! ב׳גאיב, א ז ד י דערמאנט ע םאקטן , װעל ן שוי ן אוי ד גענוגנדי ק זײ ן צ ו וױם ן אפצו ־ שאצן אונחער ע לוקאװער.. . אט דע ם פארשוין , װעלכע ר הא ט אוי ף אונ ת געמאכ ט דע ם בלבו ל — װע ז אי ד פאק אים.. . צימבלער ״דאם לוקאװע ר װארם ״ נומ ׳ 3 , 1927

אלגעמיינע ארטאגראפיע א פארשלאג דער פראװינצער פרעסע. עס זענען לעצטנס שטארק אין גאםאנקע־ טעם. אין יעדן פראגע, סײ געזעלשאפטלעכער, סײ װיסנשאפטלעכער, איז די אנקעטע געװאר א פלעביסציט, װעלכער דינט אלס מאטעריאל פאר דער סטאטיסטיק, אויפן יסוד פון וועלכער מען קען ארויםציען געװיסע מסקנות בנוגע געשטעלטע פראגן. כדי די אנקעטע זאל אבער זײן מאסגעבנדיק מוז זי ארומנעמען א גרויסע צאל ענט־ פערערס, װײל נאר דעמאלט קען מען זי שטיצן אויף דער סטאטיסטיק. װען זי אפערירט מיט גרויסע ציפערן, װירקט זי איבערצײגנדיק. עס איז דעריבער לעכערלעך, װען דער ״װעלט־שפיגל״ ארדנט אים אן אנקעטע װעגן דער נייער אדער אלטער ארטאגראפיע און אויפן יסוד פון זעקסהונדערט * מיט עטליכע