374 םםר לוקאװ דראטן. איך האב געזען, װי יחץ פרײװן זיך דערנענטע חצו דער פארצוימונג, אבער די ײדישע ארדנונגם־פאליצײ האט זײ אוועקגעיאגט פון דארט. םוף חודש םעפטעמבער האבן מיר געארבעט אויפן פעלד בײם צונויפנעמען די אויםגעגראבענע קארטאםל. דאם פעלד איז געװען נאענטן פונעם ראדזינער שאםײ. ארום 10 א זײגער אין דער םרי האבן מיר דערזען װי א לאסטאויטא, אנגעלהא מיט חפצים, פארט אויפן שאםײ קיץ ראדזין. נאך דעם אויטא זענען געפארן א רײ אנדערע, אנגע־ פילטע מיט מעבל, מלבושים און פארשידענע שטוביקע חפצים. מיט די אויטאם איז געפארן א דײטשער װאך, אײנע פון די פויערטעם, װאם האבן געארבעט אויפן פעלד, האט דערצײלט, אז נעכטן איז פארגעקומען א ״אקציע״ אין לוקאװער געטא, אז זײער פיל ײדן זענען דערד״רגעט געװאחאץ די איבעריקע האט מען ארויסגעפירט. און איצט פירן די דײטשן אװעק דאס ײדישע פארמעגן. עם איז מיר פינצטער געװארן אין די אויגן. איך האב געפילט װי די כוחות אנט־ גײען מיר און איך װער עפעס מאדנע שװאך. איך האב זיך דערמאנט, אז נעכטן האט מען א גאנצן טאג גער,ערט שיםן, אבער מען האט געמײנט, אז דאס זענען איבונגען פון דײטשע זעלנער. איך האב זיך דערפילט װי צום חלשן. די פויערטעמס האבן עפעס באמערקט אויף מיר, זײ האבן מיך געפרעגט װאם מיר איז. איך האב זיך ארויםגע־ דרײט מיטן אויםרײד, אז עס דריקט מיך אין מאגן פונעם עסן אין דער פרי.
איך בין אװעק אין שטוב. די באלעבאסטע האט מיר געגעב ן קרײטעכצער צו בויך־ װײט־ק. איך האב דערפילט, אז איך האב הויכע היץ און איך בין אװעק אין סטאדאלע אויף מיץ געלעגער. א גאנצע נאכט האב איך געגליט פון היץ אץ מיר האט זיך גע־ דוכט, אז דײטשן פיח מיך. װידער זענען געלאפן שווערע טעג. איך האב געארבעט, אבער איך בין געײאח אלץ שװאכער און שװאכער און אויך אויסערלעך האב איך זיך זײער געענדערט. איצט מאל בין איך געשלאפן אין כאטע צוזאמען מיט מײנע באלעבאטים. מיר האט זיך געהלומט דעם לוקאווער געטא, ע ם האט מיך גענומען שטיקן און, וויחט אויס, אז איך האב געשריגן אין שלאף. װען איך האב זיך איבערגעװעקט, האב איך געהערט װי די פויערטע זאגט צום מאן נ״העדסט, מיכאלע, אננע מוז זיצן אזשידװוקע. זי דאט געשריגן און גערעדט פון שלאף אזוי װי די ייח רעדן״. דער מאן האט געענטפערט, אז איך האב טאקע נישט גערעדט קיץ פויליש. זײ האבן באשלאסן מיך איבערצופרעגן װעגן דעם אויף צו מארגנס• איך בין שוין געװען גלייכגילטיק צו אלעם אץ איך האב ביי זיך אפגעמאכט אלץ אלײן צו דערצי״א. איך האב שוין נישט קײן כח צו די צרות. איך װעל אװעק דארט וװ אלע יידן געפינען זיך. דארט װעל איך לײדן צוזאמען מיט אלע, און אפשר װעט מיר דעדפון לײכטער װעח.
אין דער פריה האב איך, װי קײן מאל גארנישט, גענומען גרײטן דעם פרישטיק אץ געװארט אויף דעם, װאס דארף באלד קומען. די הענט האבן מיר געציטערט אץ ווען