454 סםר לוקאװ וועגו דעם ״ס.א.ס.־רוף״ פון דער לוקאווער לאנדסמאנשאפט עם איז אנגעקופעז אװ אונדזער רעדאקציעא הײםע װענדונג םװ דער לוקא־ װער לאגדסמאגשאםט אין בעלגיע צו דער רעליגיעזער קאגגרעגאציע אץ דער ײדישער עםגטלעכקײם אץ פוילן (צוליב מאגגל אץ סלאץ״ גיבן מיר איבער בלויז די װיכטיקסטע מאמעגטן). דער םארשטײער םון די לוקאװער אין בעלגיע, װעלכער האט לעצםגס באזוכט לוקאװ האט דארט אנגעטראםןא שוידערלעך בילה געמלעך: אויסן זאמד־םעלד מאלציגאװ לעבן לוקאװ, װאלגערן זיך גאך ארום די בײגער אץ איבערבלײבעכץ םץ די אויסגעקוילעטע סססד ײדן סון לוקאװ און אומגעגגט, װו דער זאמדיקער צודעק סון די קרבגות װערט אםט אפגעבלאזן םון װיגט אדן ם׳אגטפלעקן זיך די בײגער. סיל קדושיפ און העלדן׳ װעלכע זעגען אויסגעמארדעט געװארן אויף דעם זעלבן םעלה זעגען גאך בכלל גישט געקומען צו קבורה. שוין3 יאר גאך דער באםרײונג און ס׳דויערט נאך דער בזױן הקדושים.
דער סארשטײער האט זיך געװעגדט צום בירגערמײסטער םון לוקאװ, אז דער מאגיסטראט זאל אײגארדענען דאם בית־הקברות^ זײ זענען מסכים ־־־- גאר סארן פרײז םון באקומעןא געבײדע סוןא טײלװײז חרובן בית־מדרש (דאם איז איצט דאס אײגנטום םון דער רעליגיעזער קאנגרעגאציע אין פוילן) אין לוקאװ זענען מער קײן ײדן גישט סאראן. דעריבער װענח זיך די לוקאװער לאנדסלײט צו דער קאנגרעגאציע, אז יעגע זאלן אפגעבן דעם בית־מדרש, װאס איז זײ נישט װײניק טײעה םארן נאך הײליקערן ציל סץ ברענגען צו קבר־ישראל די קדושים, װעלכע האבה אגה דאס בית־מדרש געבויט, םאר זײערע אפגעשפארטע גראשנס. דער סארשטײער האט אויך איבערגעגעבן דערװעגן דעם מיטגליד סון צ״ק סון די ײדן אץ פױלה ד״ר א. בערמאן, װעלכער האט אויך צוגעזאגם דערמיט זיך צו םאראינטערעסירן. ם׳גײט אויך אין דעם, אז די ײדישע אגסירנדיקע אינםטאנצן זאלן אויסאיבןא דרוק אויף דער ײדישער רעליגיעזער קאנגרעגאציע װאס שנעלער דאס דורכצוסירך מיט דעם ס.א.ם.־רוף װילן די לוקאװער אין בעלגיע װעקן און דערמאנען די ײדישע ארגאניזאציעם אין פוילך אז זײ זאלן מיטװירקן עס זאל װאם שנעלער אױסהערן דער בזױן הקדושים. זײ שרײבן צװ. אנד.: ״אויב ס׳איז ביז איצט נישט דערהערט געװארן די שטים םץ די טױטע/ װעט אבער מוזן דערהערם װערן די שטים סץ די לעבעדיקע״.
מיר קענען בלויז צוגעבך אז מיר האסך אז די געהעריקע אינםטאנצן אץ פוילן װעלן מיטװירקך בכדי די בײנער סון די לוקאװער קדושים זאלן װי אמגיכסטן געבראכט װערן צו קבורה אױףא בכבודיקן אוסן. ..אונדזער װארס״ נומער 56. פאריז.14 אפריל1946