גדליה לאכמאן פאלקלאור און הומאר אין לעבן פון סקאלער יוגנט ראסקולטורעלע לעבן פון דער יידישער קהילה אין סקאלע האט זיך אויסגעצייכנט מיט זיין פילזייטיקייט און פילפארביקייט. חג רדור פון די זיידעס און פאטערס־איז געווען טראדיציאנעל־רעליגיעז, אבער אן א סימן פון פאנאטישקייט. אוודאי זענען געווען חסידים און מתנגדים, איינע ווי ח אנדער למדנים און פרומע דאווענערס אין די קלויזן און בתי מדרשים, דריי מאל א טאג געדאווענט האבן זיי מיט דבקות און התמדה. דער הייליקער אץ פרומער גייסט פון שבתים און ימים טובים האט געהערשט אין די גאסן און געסלעך פון שטעטל, ווייל די גויים האבן נישט געהאט דארט קיין דריסת רגל, — נישט קיין הייזער, נישט קיץ חרוט אץ נישט קיין געוועלבער, אלץ איז געווען ריין יידיש. אויך דאס יונגווארג, אפילו די פרייזיניקע און "אפיקורסים", האבן ניעוט געוואגט ארויסצואווייזן זייערע געפילן און אנשויונגען בפרהסיה. ווער וואלט דאס געוואגט צו רייכערן א ציגארל שבת, אפן פאר עמעצנס אויגן? און אויב מען האט שוין יא געטאן אן עבירה, איז נאר בחדרי חדרים, פונקט ווי יענער "מומל להכעיס" אויב ער פלעגט פרעסן א "קוויטשענדיקס", אדער, לא עלינו, עסן אין יום כיפור, איז נאר אונטער א שלאס און ריגל.
אוי ך ח יונג ע חברה, כחורי ם או ן יונגעליי ט פו ן צוויש ן ח פרייער ע או ן פארגעשריטענע, האב ן יוצ א געווע ן מי ט דעם, ווא ס זי י פלעג ן גיי ן דאווענע ן שב ת או ן ימי ם טובי ם מי ט ח טאטעס, אבע ר כ ח מע ן זא ל זי ך חליל ה ניש ט איבערדאווענען, אי ז וו י נא ר מע ן הא ט געהער ט — "ויה י בנסו ע הארו ן ויאמ ר משה ״ בי י הוצא ת התור ה צו ם לייענע ן — הא ט מע ן זי ך געלאז ט אל ע וו י איי ן מענטש, צ ו דע ר טי ר או ן ארוי ס אוי ף דע ר גא ס שפאצירן. צו ם לייענע ן פלעג ן בלייב ן נא ר ד י עלטערע. מע ן אי ז אוי ך געווע ן אפגעהי ט פו ן פאר ן שב ת א ץ דא ס ניסו ט נא ר צולי ב פרומקייט, נא ר פשו ט צולי ב טעכניש ע סיבות: מי ט דע ר באן, ווא ס סקאל ע אי ז געווע ן אי ר לעצט ע סטאנצי ע בי י דע ר רוסישע ר גרענעץ, פלעג ט מע ן פאר ן נא ר צולי ב געשעפטן, אדע ר א ז מע ן האט, ניש ט ד א געדאכט, געדארפ ט צ ו א 204