299 פנקם כמיעלביק 300 * זײער סאציאלע מערכה קאן פארבעסערט װערן׳ װען די אין די 20־ער יארן פון דער פוילישער הערשאפט האבן זיך פויערים װעלן זיך אפגרענעצן פון ײדן און שטיצן די ״ספול־ די פארטײען אנטװיקלט און געװאקסן װי שװאמען נאך א קעם״ (זײערע קאאפעראטױון) און מקײם־זײן דעם פםוק פון רעגן. יעדע פוילישע פארטײ האט געזוכט צו געפינען אלץ ״םװאי דא סװעגא פא םװאיע״ (קויפן בײ אײגענע) — דאס מער אנהענגער און פאר דעם צװעק גערופן אפטע ״װיעצן״. דאבן אלע אויסגעצײכנט פארשטאנען. נישט נאר איז דער אויך כמיעלניק׳ װאם האט פארמאגט אזא קלײנע גוײשע יאריד צעשטערט געװארן׳ נאר ס׳פלעגן אין געװיםע פאלן באפעלקערונג האט גערײצט די אפעטיטן פון די פארטײען. פארקומען טראגישע פאםירונגען. בכדי צו דערגרײכן גרעםערע מאסן פון די דארפס־גוײם׳ אחוץ די בילבול־מאכער און אגיטאטארן׳ װאס פלעגן פלעגן די פארטײ־רעדנערם אויפטרעטן אין די טעג פון די ארײנקומען פון אנדערע שטעט׳ האבן ײדן אין כמיעלניק יארידן. אין א יאריד־טאג׳ דאנערשטיק׳ איז דער גאנצער פארמאגט ״זײערם״ אן אײגענעם שונא ישראל׳ זײן נאמען מארק אנגעפילט געװארן מיט װעגענער׳ מאםן פויערים אזן איז געװען פאן גראבדא. פויערטעס פלעגן באזוכן כמעט אלע געסלעך פון שטאט אין דער פאן גראבדא אלײן איז געװען א דירעקטאר פון א
ארעמע בעלי־מלאכות׳ שנײדערס׳ שוםטערם און סטאלארעם ״ספולקע״. ער איז געװען א גאנץ ״קלוגער״ גוי׳ כיטרע׳ מיט האבן זיך ארויםגעשטעלט אין מארק און די ארעמםטע אויגן פון א פוקס׳ זײן צונג איז נישט געװען געלײמט. הגם סטראגאנעס זײער ״נעבעכדיקע םחורה״... איז אט פונקט ער האט געפירט מסחרים מיט ײדן׳ האט אים דאם נישט אין דעם טאג׳ װען אלע ײדן האבן ארויםגעקוקט װי אױף אפגעהאלטן צו פירן אגיטאציע און האלטן גיפטיקע אנטי־ משיחן אפצולײזן םחורות׳ ארײנצוקריגן פדױן און ארײנצו־ ײדישע רעדעס. ברענגען דעם שבת אין הויז און טאקע אפשפארן עפעם פאר אין דעם 24־טן יאר׳ אין .א הײסן זונטיקדיקן זומער־טאג א גאנצער װאך פרנםה — האבן זיך דעמאלט צעטראגן די איז אין שטאט באקאנט געװארן׳ אז ס׳איז אראפגעקומען א קולות פון די רעדנערס׳ װאם זענען געשטאנען אויף די פוילישער רעדנער׳ דארף אויפטרעטן דרײ א זײגער בײטאג פױערישע װאגנס און געמונטערט די גוײם׳ צוערשט מיט מיט א רעדע אין דער ״םטראזשאצקער שאפע״. ם׳האבן זיםע לאקריצידיקע רײד׳ און שפעטער׳ װען די געמיטער גענומען ארײנשטראמען שטאטישע כוליגאנעס און פויערים האבן זיך צע־וארעמט׳ אריבער צו דער טעמע ״ײדן״. פון די דערפער. דער זאל איז אנגעפילט געװארן׳ ס׳איז די פויערים האבן׳ אמת׳ װײניק װאם פארשטאנען אין דער געװארן אזא געדראנג׳ ם׳איז ממש שװער געװארן צו אטעמען.
לאנד־פאליטיק. װען דער רעדנער איז אבער אריבער צו מיך האט געצויגן אהין. די נײגעריקײט האט פשוט גערײצט. ײדן׳ .אז אין זײער שװערער דאליע זענען שולדיק ײדן׳ און ד׳אב איך ארײגגעריםן זיך מיט כוח אינעװײניק׳ פארנומען הנהגה פון גדוד השומרים זיצן םון רעכטם : העלטשע ױטשענקא, פאלטשע לאנגװאלה אברהפ זריצקע. עם שטײען רעכטם : (אומבאקאנט), שרהטשע מאפע, איטע פינטשעװםקי, ױדל פײנגאלד, ישראלקע קאנערצוקער׳ שרהטשע זײדמאן׳ בוגײסקי, חײם זריצקי, אברהם גוטמאן, אסתר אבראמאװיטש׳ פעסל טארעק•