Zionist group library

צו יענער צײט האט זיך אויך אנגעהויבן אנטװיקלען אין לוקאװ די צױניסטישע באװעגונג. פירער פון די צױניסטישע גרופעם איז דאן געװען הערשל אײזנבערג, װעלכער פלעגט ארויםטרעטן מיט לעקציעם װעגן ארץ־ישראל און צױניזם. די דאזיקע גרופע האט אויך צונויפגעזאמלט ביכער אין ײדיש, העברעיש און אנדערע שפראכן, און געעפנטא ביבילאטעק אין דעם ביכער־ און צײטונגען־געװעלב פון לײב בארנשטײנס טעכטער. די ביבליאטעק איז נישט געווען לעגאליזירט. אין יאר1912 האבן די ביבליאטעק־אנפירער אראפגעבראכט הלל צײטלינען אויף אן עפנטלעכן רעםעראט, און שפעטער— ראובן ברײנינען. די בײדע רעפעראטן האבן געעסנט דעם װעג צו א נייעם געזעלשאפטלעכן אויפשטייג. אין יאר1914 איז פארגעקומען אין ״דאם לודאווי״ דער ערשטער עפנטלעכער קאנצערט, וואם איז באשטאנען פון רעציטאציע און געזאנג פון ײדישע פאלקם־לידער. דער אװנט איז געװארן באזוכט םון אלע שיכטן יידישע באפעלקערונג. מען האט געפלאנט צו עפענעןא לעגאלע ביבליאטעק, אבער די צארישע מאכט האט נישט געוואלט געבן דערויף קיין דערלויבעניש. ...

... באותה תקופה החלה להתעורר התנועה הצױנית בלוקוב. מנהיג הקבוצות הציוניות היה אז הרשל איזנברג שר,יה מופיע בשעורים על ארץ ישראל והציונות. הקבוצה הזאת גם אספה םפרים בײדיש, עברית ושפות אחרות והקימה ספריה בחנות הסםרים והעתונים של בנותױ של בורנשטין. הםפריה לא היתד. חוקית. בשנת1912 הביאו מנד-יגי הםפריד. לד.רצאד, פומבית את הלל ציטלין ואחר כך את ראובן ברײנין. שתי הרצאות אלו הביאו לד,תעוררות חברתית חדשה. ב־1914 התקײמה ב״דום לודובי״ הקונצרט הצבורי הראשון, ...