Germans

... קומען א צווייטער פראבלעם: די פראגע פון צושטעלן יידישע צוואנגס ארבעטער צו אלע דייטשע און נישט דייטשע דינסט־שטעלן. אויב די ארבעטער זענען נישט געווען אין דער צייט, האבן זיך די דייטשן אדער אוקראינער אליין ארויסגעלאזט כאפן יידן אויף די גאסן און צרות האבן שוין נישט געפעלט. מיטן איינפירן די ארבעטס־אפטיילונג ביים "יודנראט" איז אין א גרויסער מאס דאס כאאטישע כאפן צו דער ארבעט אפגעשטעלט געווארן. עס איז אויך איינגעפירט געווארן א געוויסער סדר ביים רופן צו דער ארבעט. אויב א פארמעגליכער ייד האט געדארפט זיך צושטעלן צו דער ארבעט און ער איז געווען וויליק צו באצאלן, פלעגן ארעמערע יידן זיך גרן פארדינגען און פאר א געוויסן אפצאל פארנעמען זיין פלאץ. אויף אזא אופן האבן זיך יידן איינגעארדנט אויף סטאבילע ארבעטן ביי די דייטשן, אין דער "ליגענשאפט" (שטאט־פארם) אדער אויף די וועגן ביים שוטערן שאסייען. זיי האבן געארבעט אויף דעם זעלבן פלאץ און נישט מורא געהאט געכאפט צו ווערן. דאס, זענען אבער געווען די לייכטערע פראבלעמען: פראבלעמען פון געלט, פראבלעמען פון ארבעט אויפן פלאץ און בלייבן צוזאמען מיט די משפחות. יידן האבן מאנעוורירט לגבי די דייטשן מיטן אלטן יידישן געווער־געלט, און מיטן געדאנק פון "ת ן ל י הנפ ש והרכו ש ק ח לך" האט מען געחלומט איבערצולעבן די צרות, נישט וויסנדיק, אז גרעסערע און שרעקלעכערע ליידן און פיין שטייען שוין הינטער די פלייצעס.

... געגאנגען און דאן אויך פאר די וואס זענען געבליבן אין די בונקערס, ווייל די רוצחים און זייערע משרתים האבן שטענדיק געלויערט אויף אונדז. יעדער שריט און יעדע באוועגונג ביים ארויסגיין פון בונקער און פון וואלד און דאס אריינגיין צו א פויער, אדער וואלד־ וועכטער, האבן געמוזט געמאכט ווערן מיט דער גרעסטער פארזיכטיקייט. ארויסגייענדיק פון וואלד־טייל, אין וועלכן אונדזערע בונקערס זענען געווען, האט מען געמוזט זארגן, אז קיין שפיר זאל נישט איבערגעלאזט ווערן. צוקומענדיק צו די "מאזורן" האט מען זיך אין דער פינצטערניש צוגעהערט פונדערווייטנס צי אלץ איז דארט רוהיק און צי די הינט בילן ניט מער ווי געוויינלעך, ווארום ווען די העט האבן שטארק געבילט, איז דאס געווען א סימן אז פרעמדע (אפטמאל די אוקראינישע מערדער־פאליציאנטן,אדער דייטשן) דרייען זיך דארט אדום. ווידער אז מען איז געגאנגען צו ראדטשוקן, האט מען געמוזט פארזיכטיק זיין איידער מען איז אריינגעגאנגן אין זיין שטוב, ווייל אפטמאל פלעגט ער אויך האבן ביי זיך געפערלעכע "געסט". ווען אזעלכע "געסט" פלעגן זיין ביי אים אין שטוב, פלעגט ער אונדז ווארענען לויט דעם אפגעמאכט סימן און ארויסשטעלן א מעל־זיף אין פענצטער. אט דער פשוטער און ארעמער וואלד־וועכטער און זיין פדי האבען

מיר האבן גענומען זוכן צווישן די האלבע הרובע יידישע הייזער א פלאץ וואו זיך אריינצוציען. מיד האבן אויסגעקליבן די גאנץ־געבליבענע הייזער, די וואס זענען בעת דער דייטשער אקופאציע געווען פארנומען פון די דייטשן, אדער פון היימישע אוקראינער. אנדערע פון אונז זענען אוועק צו די "גוטע" גויים אפצונעמען זייערע זאכן, בכדי צוצודעקן זייערע האלב־נאקעטע גופים, ווי אויך צו באקומען אביסל שפייז, האפנדיק, אויף א רוהיקן אופן, צו קומען צו די כוחות און אנהויבן אויף די חורבות צו בויען א נייע לעבן. עס האט אבער לאנג נישט געדויערט. שן מאנטיק דעם 26טן מערץ האבן זיך אנגעהויבן ארומטראגן קלאנגען, אז די רוסן ציען זיך צוריק אונטערן דרוק פון א לאקאלער דייטשער אפענסיווע. עס איז אויך גרינג געווען דאס אראפצולייענען פון די פנימ׳ער פון די אוקראינער. ווען די ...