House of Study

... י, אז זיי זאלן צאלן 3 ר״ט (רייכסטאלער) יערלעך. אץ אזוי ווי זיי האבן ביז איצט גארנישט איינגעצאלט, האבן די משגיחים וועלכע זענען דא אונטערגעשריבן׳ געפאדערט פץ דער חברה, אז זיי זאלן באצאלן דעם שטייער, וואט איז אויף זיי ארויפגעלייגט געווארן. די פארשטייער פץ דער חבר׳ה האבן זיך מתנצל געווען, אז זיי ט יענער צייט האט קיץ שום פרנס און קיץ שום דאזאר נישט געמאגט פץ זיי דעם שטייער אץ זיי האבן דערפון נישט געוווסט ביז אויפן היינטיקן טאג. דעריבער האבן זיי געבעטן, אז זיי ווילן באצאלן פאר דער צייט פון זייער קאדענץ אלט חבר׳ה גבאים׳ אץ דאם וואט איז שוין פאריבער זאל מען זיי שענקן. נאך פיל ביטע׳ם און באמיונגען, און ווייל מ׳האט געזען זייער גוטן ווילן צוליב דעם וואט זי האבן זיך אזוי מתחייב געווען אויטצוגעבן א סך געלט אויף צו בויען א בית המדרש, אזוי ווי ס׳איז איינגעשריב איו זייער פנקס׳ אץ ומיל זיי האבן גענומען אויף זיך, אז זיי זאלן זיך פירען רעגולער לויטן יידישן דין אץ זיי זאלו זיך נישט ווענדן צום אלגעמיינעם געריכט נאר אין פאל ווען זיי וועלן נישט קאנען דערציילן קיץ דץ ישראל — האבן מיר, די משגיחים צוזאמען מיט אייניקע יחידי סגולה, באשלאטו זיי צו שענקן דעם שטייער אץ זיי האב דאם רעכט זיך צו פירן אין זייער חבר׳ה ווי ביז איצט נאר מיטן באדינג, אז זיי זאלו דערפילן דאם, וואט זיי האבן זיך פארפליכטעט. אץ קעגנפאל, אויב זיי וועלן נישט דערפילן, וואט זיי האבן אויף זיך גענומען, איז בטל די מחילה און עט דינט די משגיחים,

... די תקנה 8 זאגט: די חברים פון נושאי המטה האבן גענומען אויף זיך׳ אז ווען ס׳וועט ביי איינעם פון זיי געבוירן ווערן למז״ט אן בן זכר, דארף דער בעל־ברית געבן ח״י גדולים פאר דער צדקה־ קאסע פון דער חברה. דערפאר אבער, דארפן 2 ממונים פון דער חברה אנטקעגנגיין דעם סנדק מיטן רך הנמול (נייגעבוירענעם קינד) מיט אנגעצונדענע הבדלות׳ ווען זיי קומען אין דער שול אדער אין בית־המדרש אריין צום ברית. ...

אויפן בלאט 68, זייט 2 געפינט מען א חשבון פון יאר תרכ״ו (1866), וואס׳זענען אנגעגעבן די בוי־קאסטן פונעם בית המדרש פאר דער חבר ה נושאי המטה. ...

אריינגעקומען איז דער רבי ר׳ בונם, גראד ווען מקטרגים האבן אנגעהויבן אויסצולייגן זייערע טענות קעגן דעם בעל דין. זיי האבן געפאדערט אז מען זאל דעם גבאי פון "קניו ספרים", צוזאמען מיט זיינע חברים וועלכע האבן אים געצ׳ט אוועקגעבן דאס געלט, פאר־ ווערן דעם איינטריט אין בית המדרש אין אוי זאלן זיי באצאלן א קנס. ...

... פארשעמטע האבן די שופטים פארלאזט דעם בית המדרש, און פון דעם גאנצן משפט איז גארנישט געווארן...

... האבן זיי זיך טאקע ארומגעשלעפט איבער די גאסן, אן א דאד איבערן קאפ. גענעכטיגט אין "הקדש", אין פאליש פץ בית־ המדרש, אדער אין א ווינקל פץ א טרעפן־הויז. געץען רוהיקע און ווילדע, געווען סעזאן־און יאר־משוגעים, ווי למשל דער משוגענער "מרדכי", וועלכער האט געקענט טראגן די קרוין פץ אלע משוגעים פון גאנצן קרייז, "איתאן סטראלאי" "וועל־

עם אב ן יידיש ע דיכטע ר אי ן פויל ן געזונגע ן א ז ד י ווייס ל רעד ט יידיש או ן ראמאנטיש ע בענדינע ר יוגנ ט הא ט געחלומט , א ז ד י פשעמש א רעדט אוי ך יידיש , אבע ר ד י ייד ן זענע ן אווע ק או ן מי ט זי י אי ז אי ן פלאמען אווע ק זייע ר שול , זייע ר בי ת המדרש , זייע ר תלמו ד תורה , מקואות, שטיבלע ך או ן אל ע וווילטעטיק ע אינסטיטוציע ס ; אבע ר ד י פשעמשא אי ז געבליב ן או ן ניש ט איינגעטריקנ ט פא ר פראטעסט , וויי ל די פשעמש א אי ז געוועז ן פוילי ש או ן געבליב ן פויליש , וויי ל ד י ער ד איז געווע ן פוילי ש או ן אלע ס ווא ם אי ז געשטאנע ן או ן געבוי ט געוואר ן אויף א ט דע ר ער ד אי ז געווע ן או ן געבליב ן פויליש , נא ר נזיר , אונוערע עלטער ן או ן זיידע ס האב ן זי ך טראגי ש טוע ה געווען.. .