Tbilisi

געװעזן מאביליזירט אין דער ארמײ. מיר זענען געגאנגען צופים און געשפרונגען אויף צוגן׳ װעלבע זענען אויך כסדר באמבארדירט געװארן. נאך שװערער מי זעגען מיר אנגעקומען קײן ראסטאוו. הונגעריק׳ דארשטיק און פארמאטערט זענעז מיר אריבער דעם דאן, איך׳ מאיר מאלי און זײן הבר פנחס. כיט א לאסט־צוג זענען מיר אנגעקומען קײן טיפליס. מיר האבן װײטער געװאנדערט ביז מיר זענען אנגעקומען אין א שטעטעלע בארזשאמי אין גרוזיע. דארט האט מאיר מיט פנחםן אנגעהויבן ארבעטן אין א פאבריק פון גלאז׳ און איך אין א טישלערײ איך בין קראנק געװארן און געלעגן א צײט. װען איך בין געזונט געװארן׳ בין איך .אריבער אין א צװײטער שטאט צנארי־צכאלי׳ דארט האב איך געהאלפן בויען ברויט־ מילן און דערנאך געארבעט בײ טישלערײ אין דערפער׳ פרױואט. מיר זענען נישט געװעזן מאביליזירט׳ האט אונדז די מיליטער־מאכט גענומען אויף עפנטלעכע צװאנגם־ארבעטן בײ זײער שלעכטע באדינגונגען. מיר האבן געארבעט גאנצע טעג פאר א קלײן שטיקל ברויט. נאך שװערע באמיאונגען און א דאנק אונדזער שטארקן װילן האט מען אונדז פון דארט באפרײט.

דער ,׳װאיענקאמאט״ האט אונדז װידער געשיקט קײן טיפליס אויף א פרישן ארבעטס־פלאץ. דארט האבן מיר זיך דערװוסט װעגן דער מאביליזאציע אין דער גײער פוילישער ארמײ אונטער דער אנפירערשאפט פון װאנדא װאשילעװסקא. איך מיט מײן חבר האבן זיך מאביליזירט אין דער ארמײ. דער װאיענקאמאט האט רעװידירט אונדזערע דאקומענטן און געזען בײ מיר׳ אז איך בין א ײד. ער האט נישט געװאלט אנערקענען מיך און נישט געװאלט מאביליזירן׳ ביז איך האב אים איבערצײגט׳ אז איך בין א ײד און גלײכצייטיק א פוילישער בירגער. מיר זענען אנגענומען געװארן אין דער ארמײ און געשיקט געװארן אונטער מאסקװע אין א פויליש־ מיליטערישן לאגער אין א טאנקן־אײנהײט. דאס איז געװעזן סעפטעמבער 1943. איך האב באקומען מיליטערישע קלײדונג און בין צוגעטײלט געװארן צו אן אפטײלוגג טאגק־דעםאנט מיט אויטאמאטישע ביקסן• דרײ חדשים האב איך דארט דורכגעמאכט די אויסשולונג און די איבונגען׳ ביז אנפאנג 1944. עס האבן זיך דארט געפונען פאליאקן׳ ײדן און רוסן פון פוילישער אפשטאמונג. נאך א קורצער צײט איז מיר אויך געלונגען זיך צו פארבינדן מיט מאירן׳ װע ...