HASAG

... ק און שיע ביעדרע, וואם האבן פיל ברוטאלער געשלאגן די ײדן װי די דייטשן. פיל פון די, װאס מען האט ארויםגעפירט קײן םקארזשיםק, (דער לאגער האט צו יענער צײט געצײלט א 750 מענער און פרויען), זענען אויפן װעג אנטלאפן און די דײטשן האבן זײ נאכגעשאסן. פיל האבן זיך באלד נישט צוגעשטעלט צו דער קאמיםיע, אויםקויפנדיק זיך מיט געלט און פראטעקציע. אבער פון דער זשאנדאר־ מעריע .אלײן זענען געקומען רמזים, אז גראד די דערװײל־ פארבליבענע ײדן זענען פארמשפט אויף אומקום, דאקעגן האבן די ארויםגעפירטע קײן םקארזשיסק שאנםן צו בלײבן לעבן. די דאזיקע פראגנאז האט באװויגן א םך מענטשן צו זובן מיטלען כדי ארײנצובאקומען זיך פאר שוחד אין םקאר־ זשיםקער לאגער אדער אין אן אנדער לאגער. 40 ײנגע מענער זענען ארויםגעשיקט געװארן קיץ קיעלץ אין דעד אמוניציע־פאבריק ״האםאג״ (אין דער געװעזענער פױלישער

דער מצב פון די איבערגעזידלטע קײן םקארזשיםקא א*ן דער אמוניציע־פאבריק, װעלכע די דײטשע פירמע ״האםאג״ (״הוגא שנײדער אקציען געזעלשאפט״) האט אויסגעבויט אין א גרעםערן פארנעם, איז געװען א שװערע, װײל אין רעזול־ טאט פון א רײ רעװיזיעס זענען זײ געװען געצװונגען איבער־ צוגעבן זײערע בעסערע זאכן. צום שװערסטן זענען געטראפן געװארן די ארבעטנדיקע אין װערק ״צ״ און אין װערק ״ב״. די פאבריק האט געהאט 3 װערקן: װערק ״א״ — הויפט־ װערק, װערק ״ב״ און װערק ״צ״, בײ טראטיל און פיקרין, יװאס האט געענדערט דעם קאליר פון געזיכט און האר און אויםגעפרעםן דעם ארגאניזם• ביטער איז געװען, װי געזאגט אויך דער גורל פון די ארבעטנדיקע אין װערק ״ב״, בפרט פון די יעניקע, װאם האבן געארבעט אונטער דער אויפזיכט פון שלעכטע קאפאם װי למשל דער קאפא־רוצח גאלדבערג פון ראדאמםק. די ארבעטער, װאס זענען געװען באשעפטיקט בײ אויסארבעטן 2 צ״מ־קוילן קעגן אעראפלאנען האבן געהאט באדינגונגען, װאס האבן נישט זעלטן גורם געװען שװערע קראגקהײטן און טויט. די ארבעט בײ די אײל־מאשיגען׳ װאס האבן אדורכגענעצט דאם אנטועכץ פון די ארבעטנדיקע און אויסגעגעסן לעכער אין קערפער ...