Mother

... איץ מאל האט די באלעבאסטע געהײםן מיך עפעס אראפנעמען םץ בוידעם. װען איך בין ארויפגעקראכען אהין, האב איך דערזען, וױ מײן קישן רירט זיך דארט, און דערנעח — מײן מוטער און דער ײנגםטער ברודער. זײ לעבן, זײ האבן זיך ארוים־געראטעװעט פון לוקאװער געטא. ״און וױ איז שאולז״ — האב איך געפרעגט. ״ער האט נישט געװאלט ארײגגיץ באהאלטן זיך קעלער״ — האט די מוטער געענטפערט. ״אץ װי אזוי האט איר זיך געראטעװעט ז״ — האב איך װײטער געפרעגט. ״כ׳האב זיך אײנגעװיקלט מיט יאקובן אין דעם שװארצן פאלטן, באהאלטן זיך אין װינקל סון קעלער אץ באשלאסן נישט צו רי ח זיך פון ארט. װען מען האט אנגעהויבן שיםן און ארויסטרײבן פון קעלער, האבן מיר פון ארט זיך נישט גערירט״. ...

... דאס לעצטע מאל האב איך זיי געזען פאר וױעאכט, אין דעצעמבער 1943. די מוטער איז געװען א שנײדערין, ד׳אט זי גענײט ביי די קריסטן. פארשטײט זיך, אז קײנער ...

... װען די שײן פון לאמטער האט זיך איבערגערוקט נענטער צו מיר, האב איך װי א קאץ א שפחנגש געטאן פון דער צװײטער זײט שטאל. װידער האב איך געד,ער ט די געשרײען■ ״גיי ארוים, ײד״. אבער איך האב זיי נישט געװאלט פאלגן. איך וויל נאך לעבן, איך וויל נאך זען מיץ מוטער. אויב שוין אומקומען, איז נישט דא הינטער דער שטאל אמ פון פוילישע הענט. און אפשר װעל איך אויך איצט האבן מזל און זיך ארויס־ ראטעװעןז װײל אויף קײן מענטש קען אײשוין מער נישט רעכענען. דער שונא איז אומעטום, יעדעם לעבעחקע נפש. עס איז אפילו נישט א קײן שטוב װו זיך צו פאר־ מאכן און אין ערגסטן פאל זיך אויפחיםן מיט א באמבע.

... האבן געזען אונדזער שרעקלעכן מצב, האבן זיי באשלאסן מיך מיטצונעמען, כדי איך זאל שאסן א ביסל מלבושים און אן אנדער ארט אויף צו באהאלטן זיך. מיין מוטער האט מיך געבעטן, אז איך זאל נישט גיץ. יעדער טראט האט געדראט מיט טויט. און גאט װעט אונז אזוי אויך העלפן, מיר װעלן איבערלעבן. אזוי האט מיך מוטער געטענהט. אבער איך בין געװען פארביטערט און געװאלט געפונען א ביסל ליכט אין דעם פינצ־ טעח לעבן. איך געדענק נאך מיין מוטערס לעצטע װערטער בעת זי האט מיר ארומ־ געבונח דעם קאפ מיט א שאל, מחמת אין דרויסן איז געװען א גרויסער פראסט, ״געדענק האט זי געזאגט, דו ביסט מיך איינציקע האפענונג גיב אכטונג אויף זיך״. ...