Hershl Lerman

... יהיה זכרם ברוך. הערשל לערמאן ...

הערשל לערמאן איז אויךא מיטגליד אין צענטהאלע אינםטאנצן פון די צעירי־ אגודה אין װארשע און באטײליקט זיך אין די זיצונגען. זײן װארט װערט געהערט מיט גרוים רעםפעקט. צוזאמען מיט שמחה לענדער (דער זון פון הערש לײזער) איז דער שרײבער םון די שורות געשטאנען בראש פון דער אגודה־ױגנט אין לוקאװ אין דער לעצטער תקופה ביז צום אויםברוך פון דער מלחמה, און געארבעט אין ענגן קאנטאקט מיט ר׳ הערשל לערמאן. הערשל לערמאן מיט זײן ״םװיטע״— יעקב גפן, יעקב רובינ־ שטײן, אברהם גינצבורג, שמחה לענדער און אנדערע— זענען העלדיש אומגעקומען. ...

... שכל־הישר. אלע ״קלעפן״ אין הערשל לערמאן— די לאװניקעם און ראטמענער, די ראשי הקהל און דאזערם און בכלל אלע ״שײנע יידן״• אבער צום מערםטן ״קלעפט״ אין אים די יוגנט. אלײן— נאךא ױנגערמאן מיטא שטורמישער רעװאלוציאנערער נשמה, אן אידעאליםט, װאם זוכט נישט פאר זיד קײן פארמעגן, קיץ כבוד, איזא וװנדער, װאם אלע אידעאליםטישע יונגעלייט ציען צו איםז ...

דער דײטשער לאנדראט האט באשטימט דעם ױדענראט׳ װאם איז באשטאנען םמ פאלגנדיקע12 מיטגלידער: פנחם בראט (פרעזעם)׳ הערש לימער לענדער׳ מענדל פרידמאן׳ דוד ליבערמאן׳ שמחה ראזענפעלד׳ אשר לעװענזאן׳ דוד הערש נײמאן׳ ישעיה ראזענבליט׳ גרשח פלוג׳ הערשל לערמאן׳ האפער און איד• ...

... איד האב זיד באהאלטן אויף פארשידענע ערטער. צו ערשט בײ הערשל לערמאן דערנאד איןא ציגעלניע. דעם 15טן דעצעמכער האט דעד פאליאק מיקאאי דאמאנםקי פון לאפיגוזער שאםײ געבראכט4 שוץ־פאליציאנטן און מען האט אונדז אלעמען ארויםגעשלעפט פון באהעלטעניש. מײן אײניקל׳ דאןא קינד פון6 יאר, איז געווארן אדורכגעשאםן. זײ האבן אונדז געטריבן און דאם בלוט סונעם קינד׳ װאס מיר האבן געטראגן אויף די הענט׳ האט ייד געגאםן. דאם אײניקל׳ אברהם הײםט ער׳ איז על פי נס געבליבן לעבןן ער האט געענדיקט אוניװערםיטעט׳ חתונה געהאט מיטא ײדישער פרוי און האט2 שײנע מײדעלעד׳ ...