Orphanage

יתומים-אַנשטאַלט. ONT‏ אַלץ PN‏ איינגעאַרדנט געװאָרן PN‏ TR‏ שיינער געביידע אויף װעסאָלא גאָס. די אָרטיקע סאָוועטישע מאַכט ONT‏ באַשטימט אַלס דירעקטאָר IN‏ דעם נייעם גרויסן יתומים:אַנשטאַלט, שמעון VPI‏ וועלכער PR‏ פריער געווען סעקרעטאַר פון דער געזעל- AND VERY‏ יתומים-פאַרזאָרגונג. אונטער דער טיכטיקער אַנפירונג PID‏ ברוידע, PN‏ געזאָרגט געװואָרן IND‏ דעם, TN‏ די יתומים זאָלן באַזאָרגט וװוערן מיט אַלעם TPO‏

YA) דעם יתומים-אַנשטאַלט אויף װעסאָלע גאַס‎ PR דעמאָלט געפונען זעכציק אידישע‎ PT פלאַקערס) האָבן‎ ONT קינדערלעך. נישט געקוקט אויף דער גרויסער סכנה,‎ באַוייזן‎ IY PT PNR אַ‎ AND יענע טעג געווען‎ PR PW איז‎ די קריסטלעכע גאַסן, האָט די לאַנג-יעריקע יתומים-‎ APN דערציערין, פרוי גיטל כייקאָווסקי- פּלאַץ, מיט מסירת-נפש‎ זיך דורכגעריסן צום אַנשטאַלט,‎ ...

מאַרדעט טויזנטער MID PR TPR‏ כייקאָווסקי נישט אָפּגע- טראָטן פון די קינדער און געווען צוזאַמען מיט MT‏ אין די שעה'ן פון טויט-שרעק. IY‏ זי האָט PT‏ דערוואוסט, אַז דער וועכטער OND‏ אַנשטאַלט, אַ פּאַליאַק, PR‏ אַװעקגעלאָפן מסר'ץן די נאַצי רוצחים, PRIN‏ יתומים-אַנשטאַלט געפינען זיך קינדער פון קאָמוניסטן, האָט די איבערגעגעבענע מוטער פון די זעכציק אידישע קינדערלעך MT‏ באַהאַלטן PR‏ אַ קעלער ביז'ן האַלז אין װאַסער און געראַטעװעט OT‏ פון אַ זיכערן OW‏ ...

... װאָרן OPN‏ פאָלקס-קיך, ONT‏ אַרױסגעגעבן AND‏ אַ גאָר קליינעם אָפּצאָל אַ מין זופּ, װאָס PR‏ געווען בלויז װאַסער. די צווייטע, PR‏ געווען “JAMIN‏ רופענע אינטעליגענטן-קיך, IND‏ דאָס ביסל PR TOY‏ אויך געווען זייער נעבעכדיק. עס TIN PN‏ פאַרשטאַנען גע" װאָרן, אַז דער אידן-ראַט ONT‏ דאַמאָלט ניט געהאַט “YA‏ העריקע מעגלעכקייטן AMX‏ עפּעס בעסערס. די דאָזיקע קיכן פלעגן אַרױסגעבן עטלעכע טויזנט מיטיקן ANDO TTY?‏ דער אידן-ראַט PIN ONT‏ אויסגענוצט אַ צאָל פרייע פּלע- PR WY‏ געטאָ, וואו מען ONT‏ איינגעאָרדנט קליינע גערטנ" לעך, OND‏ האָט געבראַכט אַביסל גרינװואַרג. ONT‏ איז “NT‏ נוצט ANS TANYA‏ דער PIN PP‏ אַרױסגעגעבן געװאָרן צו אַ טייל פון דער געטאָ-באַפעלקערונג. PR‏ געטאַ JAN PR‏ געווען אַ מושב-זקנים, אַ יתומים:הויז, YAW N‏ וי אויך ענלעכע, דער עיקר ניט-אָפיציעלע, אינסטיטוציעס. לויט אַ פאַראָרדענונג פון די היטלעריסטן האָבן YON‏ אינסטי" טוציעס AND TID‏ דער מלחמה געמוזט אויפהערן צו עקזיס- טירן. PIN PN UN‏ געווען מיט דער האַנטװערקער-שולע TN‏ מיט די גוט באַקאַנטע קורסן פון OW,‏ אָבער אַ צאָל טוער פון דעם TINT “OWN,‏ אויך, ביי די נייע באַדינגונגען PN‏ געטאַ, פאָרגעזעצט די פאַך-אויסבילדונג פון דער יוגנט,

... אַ צווייטער שפּיטאָל AND‏ אינפעקציע קראַנקע, איז גע- שאַפן TANYA‏ אויף יוראַווצער ONA‏ נומער 7, “YUVA PR‏ זענעם לאַקאַל פון יתומים-הויז. TN‏ אין זעלביקן הויז געפינט DPT‏ אויך דער סאַניטאַרער אָפּטײל TD‏ אידן-ראַט, אונטער דער אַנפירונג פון יונגן ראַט-מיטגליד, VT‏ האָלענדערסקי, מיט אַ INOW‏ באַאַמטע, דאָקטױירים און סאַניטאַרן,

... Abramczyk, an orphan residing at the orphanage at 7 Czestochower Street, tried to persuade the other orphans to commit suicide because, failing this, they could look forward to a painful death in the gas chambers. Only two other orphans obeyed him, the three hanging themselves at the entrance to the orphan- age. As it turned out, their death saved all the other children in the institution. ...

... TPR‏ האָבן PW 1927 ND‏ איבערגענומען די פאַראַנט- װאַָרטלעכקײט AND‏ דער שטאָטישער ווירטשאַפט. זיי TANT‏ איינגעאַרדנט NX‏ פעסטע אָרדנונג PR‏ די שטייערן, הוצאה TN‏ הכנסה. די פאַרשיידענע אידישע אינסטיטוציעס וי אידישער האַספּיטאל, מושב זקנימס, OND‏ יתומים, “TINT‏ ווערקער שולע און אַלע פאַרשיידענע אידישע לער-: אַנשטאַלטן פאַר קינדער, וי למשל: די תלמוד תורה, חדרים, יסודי התורה, תחמוני, תרבות שולן, פאָלקס-שולן -- האָבן געקראָגן היפּשע סובסידיעס פון דער שטאָט-רעגי" רונג,