Kobryn

אין דער זעלבער נאכט האבן מיר געהערט, אז מארגן פרי וועט אנקומען אין שטאט א גאנצער פאלק באלאכאװצעס. מען קען זיך פארשטעלן װי מיר האבן דאן געפילט. אינדער־ פרי האבן טאקע די ״געםט״ אנגעהויבן ארײנמארשירן אין שטאט. אלע גאסן זײנען מיטאמאל געװארן פול מיט באלא־ כאװצעס. איך שטײ אזוי און קוק ארויס דורכן פענצטער אויפן גאס, פלוצלונג דערזע איך, װי א פאר פערד־און־װאגן איז פארבײגעפארן שנעל פאר מײן הויז, אין װאגן זיצן זעקס פוילישע זשאנדארן און עפעס א מאן שטײט אין װאגן און פאכט מיט א זשאנדארמסקער נאהאיקע און שרײט לוםטיק. איך האב אים דערקענט. דאס איז געװען אונזער אהרן אשר, װעלכער איז געקומען צופארן פון קאברין מיט 6 פוילישע שומרים און ער האט ספעציעל געפאכט מיט דער נאהאיקע פאר די באלאכאװצעס, צו װײזן, אז די שטאט איז מער נישט הפקר. אונז איז טאקע געװארן גרינגער אויפן הארץ... ...

... ד י דײטש ן האב ן נא ר באװיז ן צוצעגײ ן צ ו בריסק , או ן שוי ן האב ן זי ך געטראג ן קלאנגען , א ז בריס ק אי ז געװאר ן גענו ־ מען . ע ם הא ט זי ך ני ט געגלויבט , אבע ר װא ם װײטע ר האב ן זי ך ד י קלאנגע ן באשטעטיקט . ד י דײטשן , זאג ט מען , זײנע ן שוי ן ב ײ קאברין , או ן ב ײ אונד ז אי ן שטעט ל אי ז דע ר טומ ל געװאר ן אל ץ גרעסער . יעדערע ר פאק ט זי ך אײן . מע ן קויפ ט זי ך א פערד־און־װאגן , או ן װע ר ע ם קע ן גרײ ט זי ך אי ן װעג . או ן װע ר ע ם קא ן ניט , גראב ט גריבע ר או ם צ ו באגראב ן ד י ...

... אין 1919 האבן די פאליאקן ארעסטירט אשר שװארצבארדן און אים אװעקגעשיקט קײן קאברין. אין יענער שרעקלעכער צײט, װען יעדער ײד איז בײ די פאליאקן געשטאנען אונטערן חשד פון קאמוניזם, האט אשר פשוט געשפילט מיט זײן לעבן... האט קהל .געשיקט מנחמען קײן קאברי ן און ער, מנחם, האט נאך גרויסער מסירת־נפש אויסגעפועל ט אשר׳ם באפרייאונג.

... פא ר א צײ ט פראקטיציר ט ע ר אי ן זײ ן פראפעםי ע אל ם לע ־ רע ר פו ן זי ק אײגענע ם קלא ס אי ן דראהיטשין . לערער ײ בא ־ פרידיק ט אי ם אבע ר ניש ט או ן ע ר גײ ט צורי ק צ ו זײנ ע ביכע ר או ן שטודױם . דא ם מא ל שטודיר ט ע ר פארמאציע ׳ ע ר לערנ ט זי ך צ ו זײ ן א פארמאצעװט . זײנ ע גוט ע כשרונו ת או ן שטארק ע התמד ה ברעכ ן אדור ך אל ע מכשולי ם או ן דערגרײכ ט זײ ן ציל . אי ן קורצ ן נאכדע ם ארבע ט ע ר שוי ן אל ם פארמא ־ צים ט אי ן א ן אפטײ ק אי ן קאברין .

בצלאל (צאלקע) הערשענהויז איז געבוירן צו זײנע עלטערן יהושע העשל און מלכה שדה אין דװין, נעבן קאברין, און באקומען א שטרענג רעליגיעזע דערציאונג, ...

... אין דער בוינע הינטערן שטאט זײנען געגעבן געװארן פאר די ארבעטער לעקציעס אין רוםיש, אריטמעטיק, תנ״ך — געמישט מיט סאציאליזם און העברעאיש. די לעקטארן זײנען געװען די ױנגע געלערנטע און אינטעליגענץ פון שטאטס עפשטײן, ױםף האלפער ן (פון פינסק), יעק ב םידער^ו, ראזע שאפיט (קאברין), א. נ. מענדעלסאן און טאדרעס לײב מילנער. דער לעצטער איז געװען קאםירער פון דער באװעגונג און האט זיך פארנומען אויסצושאפן ״פרעסע קריפם״, נײע ביכער אוו דעם צױניםטיש־םאציאליםטישן ״דער נײער װעג״.