Lemberg

... דער אריינמארש פון די פוילישע טרופן קיין גאליציע האט מיט זיך געבראכט א כוואליע מיט צרות אויף די יידן; פארפאלגונגען, איבערפאלן, א פאגראם אין לעמבערג, און אין אנדערע מקומות. מען האט געכאפט יידן צו שווערער אומריינער ארבעט, מען האט געשניטן יידישע בערד און פיאות, געווארפן יידן פון די לויפנדיקע באן־וואגאנען, און אנדערע נבזה׳דיקע רדיפות. די דאזיקע מעשים האבן אפגעטאן צומייסט די "האלערטשיקעס", סאלדאטן פון פאזנער (פאזנאן) געגנט, אונטער דער קאמאנדע פון גענעראל האלער.

... ן או ן ברענגע ן היל ף א לאגער־ייד, אדע ר צ ו פארזארג ן אי ם א גרינגער ע ארבעט . ד א אי ו אחו ץ ד י דייטש ן או ן ד י אוקראינער, נא ך געווע ן א יידיש ע "אינסטאנץ". אי ן בארק י זענע ן געווע ן דרי י ייד ן פו ן ד י ערשט ע לאגערניקעס. איינע ר מארגוליעס, א רוסישער, א הוי ך אינטעליגענטע ר מענטש. קענענדי ק פערפעק ט דייט ש הא ט ע ר אנגעפיר ט מי ט דע ר לאגער־קאנצעלאריע. דע ר רוצ ח מינקו ס־דע ר לאגע ר פירער־ הא ט געהא ט צ ו אי ם גרוי ס פארטרויען. ער, מארגוליעס, מי ט א יידי ש הארץ, הא ט א ס ך געהאלפן, או ן א ן געלט. ע ר אי ז געווע ן דע ר איינציקער, ווא ס זייענדי ק אי ן א בעסערע ר לאג ע פו ן אנדערע, הא ט דא ס ניש ט אויסגענוצ ט פא ר פערזענלעכ ע אינטערעסן. ד י אנדער ע צוויי, ראטמא ן או ן ענגעלקרייז, בייד ע פו ן לעמבערג, זענע ן שוי ן געווע ן גאנ ץ אנדערש, באזונדער ס ענגעלקרייז. ד י איינצלנע, על־פי־נ ס לעבנגעבליבענע, געדענקע ן זיכע ר ד י גראב ע שטעקנס, ווא ס האב ן זי ך געלאז ט פיל ן אוי ף ארעמ ע יידיש ע פלייצס. צו ם גלי ק הא ב אי ך ראטמאנע ן געקענ ט פו ן פא ר דע ר מלחמה, או ן לגב י מי ר אי ז ע ר געווע ן אי ן ארדענונג. אי ך בי ן געשטאנע ן מיט ן סקאלע ר "יודנראט" אי ן א טעגלעכע ר טעלעפאנישע ר פארבינדונג. אי ך הא ב איבערגעגעב ן זי י וועג ן דע ם מצ ב פו ן יעקב־בע ר טראסאוואוצקי. א ווא ך שפעטע ר אי ז געקומע ן זיי ן זו ן אברה ם אי ם פארבייטן. דא ס אי ז געווע ן דע ר ערשטע ר פא ל פו ן פארבייט ן איינע ם פאר ן אנדערן. ע ס הא ט אוי ך געדראע ט ד י סכנ ה א ז ביי ם פארבייט ן זא ל דע ר לאגער־פירע ר פארהאלט ן ביידע, דערפא ר הא ט ע ס געדויער ט לענגער, בי ז אי ך בי ן געווע ן זיכע ר מיט ן לאגער־פירער ס באשלוס, או ן ערש ט דעמאל ט הא ב אי ך אי ם

... האט דער גאנצער טדאנספארט־צוג, אין וועלכן די נאציס האבן ארויסגעפירט עטלעכע הונדערט יידן פון סקאלע, דעדגדייכט די שטאט לעמבערג אויף דער סטאנציע קלעפאדואוו. עטליכע פון אונדז, וואס האבן זיך אויסגעקענט אין דער געגנט האבן דורכן פענצטערל דערקענט די סטאנציע. אין עטליכע מינוט אדום האבן זיך באוויזן א המון ס.ס.־לייט און אוקראינישע פאליציי, און באלד האט זיך די טיר פון אונדזער וואגאן געעפנט.

... הרב נתן נטע׳ס צווייטער זון איז געווען ר׳ יהודה. ער האט געירשנט ראם רבנות און אויך אויף זיין ביטערן גורל איז אויסגעפאלן צו זיין דער לעצטער סקאלער רב. ער איז, אינאיינעם מיט אסך אנדערע סקאלער יידן, פארשלעפט געווארן אין יאנאווסקא־לאגער אין לעמבערג, און דארטן אומגעבראכט געוואק דורך די נאצישע רשעים און זייערע אוקראינישע ארויסהעלפערס. ...

גרדס ן דאקטאר. איז מען געפאק מיט דער באן קיין טארנטאפאל, סטאניסלאוואוו אץ בעיקער קיץ לעמבערג. אווי ווי אבער זונטיק איז געווען א שטרענגער חג אץ קאטוילישן פוילן, האט עס ראך נישט געהאט קיין שום צוועק צו פארן שבת. ...

וועגן סאציאליזם האט מען נאך דאמאלסט זיך ניט געקריגט. עס זענען געווען עטליכע סאציאליסטן, אבער זיי אליץ האבן נאך ניט געוואוסט ריכטיג וואס דאס איז. זיי האבן געוואלט קריגן א סאציאליסטישן רעדנער, וואס זאל דאס ריכטיג ערקלערן. די ציוניסטן האבן זיי פארשפראכן זייער זאל פאר׳ן רעדנער. אין אנדערע שטעט האבן ציוניסטן און סאציאליסטן זיך שוץ דאמאלסט גאפאטשט וועגן זייערע מיינונגס־פארשידנהייטן. אבער דא איז צווישן זיי געווען שלום ושלוה. די ציוניסטן זענען אליץ געווען זייער נייגעריג צו העקא סאציאליסטישן רעדנער. אבער אין מיין צייט איז דאס געווען שווער דורכצופירן. מען האט אים געדארפט ברענגען פון לעמבערג און שיקן אויף הוצאות, און די עטליכע סאציאליסטישע אנהענגער האבן דאם ניט געקענט דורכפירן. ...