Maniek Merin

פאקן עפעס געשען. אבער חיים און מאניעק מערין, פרוי טשארנא און ד״ד לעווענשטיין, וועלכע האבן די לעצטע פיר יאר געשפילט אזא טרויעריקע ראלא אין לעבן פון זאגלעמביער יידנטום, זענען מער פון דער רייזע נישט צוריקגעקומען. זיי האבן דאס זייערע אפגעטוען... ...

די אונטערערדישע באוועגונג איז באשטאנען פון יוגנט פון ציוניסטישע גרופן, וואס האבן זיך אפגעגעבן א חשבון, אז דער איינציקער וועג, וואס פירט צו רעטונג, אויב עס איז איבערהויפט פאראן א רעטונג, איז — קאמף. נאך דעם, ווי מרדכי אנילעוויטש, דער קאמענדאנט פונעם ווארשאווער געטא־אויפשטאנד באזוכט זאגלעמביע, באקומט די דארטיקע אונטערערדישע באוועגונג נייעם שווונג זי אפעלירט צו די יידן, זי אפעלירט צו די פאליאקן. איר טעטיקייט איז אבער באשווערט, דאט קעגן זיך דעם יידענדאטלער מאניעק מערין, וואס זיין שטאב פון פראוואקאטארן און אגענטען פארפאלגן די אונטערערדישע באוועגונג. ווען די יידן ווערן אייגעקלעמט אין געטא, ווערט איר טעטיקייט נאך שווערער. די יוגנט שטעלט זיך נישט אפ פאר קיין שום געפאר. זי דרוקט אויפרופן נישט בלויז צו דער יידישער באפעלקערונג, נאר אפילו צו די דייטשע פראנט זעלנער און די אויפרופן ווערן אריינגעלייגט אין די שיך, וואס זענען באשטימט געשיקט צו ווערן פאר די דייטשע ארמייען אויפן פראנט. ...

... אין דער ערשטער אויסזידלונג ווערן יידן אריינגענארט דורך טפעציעלע אויפפאדערונגען געשיקטע דורך דער יידישער קהילה. די אונטערערדישע באוועגונג ווארנט די גערופענע נישט צו שטעלן זיך אויף די באשטימטע פונקטן. א טייל יידן שטעלן זיך נישט. דער טראנטפארט ווערט קאמפלעטירט מיט אנדערע יידן ביי דער הילף פון מאניעק מערין.

... מכתב מאת מאניעק מערין לאלפרד שווארצבוים בשווייץ ...

ן\ץדערצענטראלעזענען פארגעקומען יע השבת די שטענדיקע 1%זיצונגען פון די רעפערענטן פון פארשידענע רעסארטן, אויף וועלכע דער חויפט־לייטער מאניעק מערין און זיין סעקרעטארין, פדו פ. טשארנא, האבן איבערגעגעבן א באריכט פון זייער טעטיקייט במשך פ ת דער וואך. אויף דער דאזיקער זיצונג האבן די רעטארט־ רעפערענטן געקענט ארומרע פארשידענע ענינים, וואט האבן א שייכות צו דער ארבעט. לכתחילה האט זיך נאד עמעצער געקענס דערוועגן צו זאגן א קריטיק־ווארט, אבער שפעטער האט מען זיך איבערצייגט, אז די קריטיק האס נישט קיין שום השפעה אויפן לייטער מערין, וועלכער וויל פון דעם נישט הןןרן. יעדע מאכט וויל, אז מ׳זאל איר סראווען שבחים, — אץ וואם־־ערשם מעיין אץ טשארנא? ...