Daughter of Chaim the Butcher

אזוי האבן געלעבט די ײדן אין דעם טאליקן שטעטל כמיעלניק אין משך פון הוגדערטער יארן זיגט די צײטן פון דעם אטאמאן כמיעלניצקי ביז דעם צורר היטלער. געיאגט פון מזרח׳ געיאגט פון מערב׳ שװערע צײטן אדורכגעמאכט׳ מלחמות׳ קאזאקן, פאגראמען׳ װו מען האט געהאנגען דרײ אומשולדיקע ײדן אויפן טויער פון דעם אנטיסעמיטישן רעיענט׳ וװ פאליאקן האבן געשאםן צוױי אומשולדיקע מײדלעך׳ די טאכטער פון חײם קצב און די באאמטע אין שטאטישן מאגיםטראט׳ די טאכטער פון יחיאל שרײבער. ...

... , האט שוין פון לאנג עקזיסטירט דער צױניסטישער פארײן, װאס האט געהאט זײן לאקאל בײ דוד דאלוס, און עס האבן זיך אויך אנגעהויבן צו ארגאניזירן די לינקע פועלי־צױן. זײער ערשטע טעטיקײט איז געװען אויפ־ ציפירן א טעאטער־שטיק. דאם איז אױסגעפירט געװארן מיט גרוים דערפאלג און מיט גרוים הכנסה. פאר דעם געלט האבן מיר באשלאםן צו פארשרײבן אונדזערע אלע מיטגלידער אין דער ביבליאטעק. זײענדיק שוין א מערהײט אין דער ביבליאטעק, האבן מיר ארגאניזירט אן אלגעמײנע פארזאמלונג פון אלע מיטגלידער אין מגידם בית המדרש, נעבן אלטן בית הקברות. עס זענען פארגעקומען װאלן צו דער לײטונג פון דער ביבליאטעק. די לינקע פועלי צױן האבן באקומען די מערהײט און פארנומען די ביבליאטעק. די ביבליאטעק איז איבערגעפירט געװארן אין נײעם לאקאל פון פועלי צױן בײ חײם קצב, װאס איז באשטאנען פון צװײ צימערן — אײן צימער פאר דער ביבליאטעק און דער צװײטער פאר געבן לעקציעס אונדזערע חברים. אין די אװנטן האבן מיר באזוכט די װארשטאטן, ארגאניזירט די ארבעטער, געװיזן דעם װעג צו לעזן ביכער און אנשליסן זיך אין דער ביבליאטעק. פאר די װאס האבן נישט געקענט לײענען און שרײבן האבן מיר ארגאניזירט אװנט־קורסן, עס זענען אויפגעפירט געװארן פאר־ שידענע טעאטער־שטיק. די פארשטעלונגען זענען געשפילט געװארן אין דער שאפע פון דער ״סטראזש־אגניאװע״. קײן בענק זענען דארט נישט געװען. האט מען אלײן פון די ברעטער צוזאמענגעקלאפט בענק צו זיצן פארן פיבליקום. װי נאר די פארשטעלונג האט אנגעהויבן, האט מען פון דער בינע געשריגן אויפן זאל: ״אויסצולעשן די לאמפן״: אבער װען מען האט זיך ארויפגעשטעלט אויםלעשן די לאמפן האבן זיך די בענק אײנגעבראכן. יענקל אײזענבערג (איצט אין בוענאס־ אײרעס) און נאך אנדערע זענען געװען די ארדענונג־האלטערס אין טעאטער. די פארשטעלונגען האבן געדויערט גאנצע

אין שפיץ פון צוג איז געטראגן געװארן די פועלי־ציון פאן. דער עולם האט געזונגען ארבעטער־לידער. פלוצעם האבן זיך דערהערט עטלעכע ביקסן־שאםן, פײערדיקע קוילן האבן מיט א פײף דורכגעשניטן דעם פארטריבטן הארבסט״הימל׳ װאכ איז געװען אײנגעהילט אין פינצטערניש פון דער נאכט. דאס ײדישע כמיעלניק האט דעם אװנט באצאלט דעם טײערן פרײז פון דרײ ױנגע קרבנות׳ מײדלעך׳ װא,ס זענען דערשאסן געװארן אויפן ראג פון דער מאגיסטראט־גאס. צװײ פון זײ: ניחה װישליצקי, חײם קצב׳ם טאכטער און מלכה טארעק, זעליק ישראל םטאשעװערס טאכטער — זײ זענען געפאלן טויט׳ די דריטע אסתר לאה טיזאן, דוד דאלום טאכטער, איז שװער פארװונדעט געװארן אין אויבערשטן טײל פון רעכטן פוס. אלע דרײ זענען געװען אין די אכטצענער יארן. די שיסערײ װאס האט זיך װידער איבערגעחזרט האט אנגעװארפן א שרעק. ם־איז אויםגעבראכן אן אומבאשרײבלעכע פאניק. מענטשן זענען זיך פונאנדערגעלאפן. דאס ליכט אין די מארק־ הײזער איז אויסגעלאשן געװארן. א פינצטערניש און מורא האט באהערשט דאס שטעטל.

א טײל בעלי־בתים האבן גאר שטארק מקנא געװען חײם קצב, װאם ער האט שכל געהאט צו פארדינגען דער חברה די צװײ בױדעם־שטיבלעך. חײם קצב׳ם הויז האט איצט צוליב דעם אין אלגעמײגס אויגן אויסגעזען חשיבותדיקער און זיכער װי א פעסטונג... אויך די ױנגען׳ װאס זענען פארבליבן אין מארק און ארוממארשירט הין און צוריק מיט אויפ־ געהויבענע קעפ און מיט פרעמדע הילכיקע טריט װי א פאטרול, האבן שוין אפילו אין די אפגעטראגענע מלבושים אויסגעזען װי עפעס א נײ מין ״נאטשאלסטװע״. מען איז אומדרײסט געװארן זײ אפילו א װארט איבערצופרעגן, הגם יעדער אײנער האט זײ גוט געקענט און מ׳האט זײ געהאלטן פאר לאבוםעס... ...

... מיט דער צײט איז די צאל לײענער געװאקסן. נײע ביכער זענען צוגעקויפט געװארן. דער אײנער צימער איז געװארן קלײן. ביז מיר האבן זיך איבערגעטראגן איז א מער פאםיקערן לאקאל םון צוױי שײנע צימערן, װאם מיר האבן געדונגען בײ חײם קצב אין הויז. דארט זענען אינסטאלירט געװארן גײע שענק, און די ארבעט האט זיך אלץ מער אויםגעברײטערט. ...