Kehilot/Skala-PodilskaA living הַנְצָחָה — preserving the memory of destroyed Jewish communities through their Yizkor books.

Community · Jewish community

Skala Jewish community

סקאלער יידישן ישוב

The Jewish community of Skala, remembered through a Yizkor book.

Page scan 13HIGH confidence

Learn more with AI

Read more about Skala Jewish community than the memorial book alone records. The assistant works from this record's own source passages and searches trusted archives — Yad Vashem, USHMM, YIVO, Virtual Shtetl, JewishGen and Wikipedia — and shows you what it found, with its sources.

Learn more about “Skala Jewish community”

Beyond the book

A memorial book holds what its community could gather. Search the outside archives — Yad Vashem, USHMM, Arolsen, JewishGen and others — for what they add.

Source passages

Each passage remains attached to its exact scan and opens in the standalone evidence reader.

Primary source passage

OCR · respaced for reading · scan 13

Open exact passage

... ן ער געדאנק צו פאראייביקן דעם אנדענק פון סקאלער יידישן ישוב אץ צו דערציילן די קומענדיקע דורות וועגן זיינ פראכטפולן אמאל און טראגישן. אונטערגאנג, איז שוין אויפגעקומען אין די 950־ער יארן, נאכדעם ווי די עטליכע צענדליק לעבן־געבליבענע סקאלער יידן, האבן זיך דערשלאגן צו א מקום־מנוחה, ווער אין מדינת ישראל און ווער אין אמעריקע. אבער ערשט דעם 19טן נאוועמבער 960ו, ביי דער יערלעכער יזכור־פארזאמלונג נאך די סקאלער קדועזים אין ניו־יארק, איז פארמע ל אנגענומען געוואוץ א באשלוס צוצוגרייטן און ארויסצוגעבן א סקאלער יזכור־בוך. כמעט אין דער זעלבער צייט האט דער "ארגון יוצאי סקאלה" אין ישראל אנגענומען אן ענלעכן באשלוס. א ישראל־ אמעריקאנער "יזכור־בוך קאמיטעט" איז געגרינדעט געווארן און א קול־קורא איז ארויסגעלאזט געווארן צו אלע אונזערע בני־עיר צו באטייליקן זיך אין דער אונטערנעמונג דורך אפגעבן עדות־שאפטן, דורך שרייבן זכרונות און דורך זאמלעען בילדער און דאקומענטן, ווי אויך די נויטיקע מאטעריעלע מיטלען פאר דעם צוועק. ...

Source passage 2

OCR · respaced for reading · scan 33

Open exact passage

יהודים קאלה התעניינו בזרמים הפוליטיים וגם בשטח זה לא שררה תמימות דעות. החלוקה העיקרית הייתה בין ציונים וסוציאליסטים, והבדלי ההשקפות התבטאו לא רק בוויכוחים סוערים אלא גם ביריבות ועוינות. כאלה היו היחסים בתוך הקהילה היהודית ואילו בינה לבין האוכלוסיה הנוצרית שררו יחסים הוגנים בדרך כלל והאנטישמיות לא הורגשה במיוחד היהודים היו רוב אוכלוסיית העיר עד שלהי המאה ה־19 וקצת פחות ממחציתה על סף מלחמת העולם הראשונה. בהתאם ליחסי כוחות אלה היתה ליהודי סקאלה נציגות נכבדה במועצת העיר וכהונת סגן ראש העירייה היתה, איפוא, שמורה במשך שנים רבות ליהודי. התפרסם במיוחד בתפקיד זה וולף איציק פרייפלדר שרחשו לו הערצה אף עמיתיו הגויים. דעתו היתה מתקבלת בדיוני הנהלת העיריה, אפילו אם היתה דעת יחיד. החברים האוקראינים היו מצטרפים אליה, באמרם: "נאיווז׳ה בודה יא קפאן וולקו קאז׳ה" יהא כבר כפי שאדון וולף אומר"־ ולא היה צורך בהצבעה ...

Source passage 3

OCR · respaced for reading · scan 44

Open exact passage

עגום הוא הסיכום של 21 חודשי השלטון הסובייטי בסקאלה: היהודים התרוששו, רכושם נתדלדל ופרנסתם בדוחק ובעבודה קשה: כל מוסדות התרבות היהודית השורשית והישגיה נמחקו; הפעילות הציונית, נושאיה ומטפחיה נרדפו על צווארם, שנתם של אנשים רבים נדדה בלילות ופחד קינן תדירות בלבם. ברם, חייהם לא היו בסכנה. מצב זה וחיים אלה הועלו על המוקד כאשר הסתערו הנאצים על בריה״מ ב־22 ביוני 1941 . ...

Source passage 4

OCR · respaced for reading · scan 66

Open exact passage

... אז ד בדרך כלל, האט אדסגעזען סקאלע, ביים טייך זברוטש, אץ מזרח גאליציע, פאר׳ן גרויסן בראנד און חורבן. ס׳איז דארטן געווען א קאלירפולע, שעפערישע יידישע קהילה. בעת די רוהיקע יארן, אונטער דער עסטרייכישער מאנארכיע, פאר דער ערשטער וועלט־מלחמה, איז עס געווען א קהילה פץ קענטיקער שפע אץ פרנסה. בעיקר, האבן יידן גענאסן פץ בירגער־ רעכט אץ.פרייהייט, לויט דער קאנסטיטוציע.

Source passage 5

OCR · respaced for reading · scan 75

Open exact passage

על 28 היהודים הסקאלאים שנכלאו יחד עם אחיהם מהעיירות האחרות במחנה העבודה הוטלה עבודת־פרך שלוותה תדירות במכות רצח, עינויים והר ג מידי השוטרים האוקראינים שאכזריותם לא ידעה גבול. בתנאים אלה של התשת הכוחות האיומה, רעב והתעללות היתה צפויה לכלואי המחנה סכנת כליה וודאית. משפחותיהם של האומללים הפצירו ב״יודנראט״ להצילם, אולם ארוכה ומלאת חתחתים היתה הדרך עד לשחרורם. ה״יודנראט״ של חלבורקי איש־קשר שהצליח ליצור מגע כלשהו עם מפקד המחנה, ובשבתו שם עלה בידו לעזור לנצרכים ולהשתדל לטובתם בעיתות סכנה. רבת ערך וחיונית ביותר היתה העזרה שהוגשה לכלואי המחנה בצורת משלוח שבועי סדיר של מזון, בגדים ותרופות שהצילו ממש את חייהם. במקביל הופעלו כל האמצעים והקשרים כדי לשחררם, ולאט־לאט הצליחה המשימה. מחנה בורקי תבע בינתיים את קורבנו הראשון מבני עירנו; משה שטוק, בנו של עוזיאל שטוק, נהרג בתאונת עבודה. אביו האומלל והנועז, כדרכו תמיד, היה מוביל משלוחי־העזרה של משפחות הכלואים במחנה לבניהם, ובהגיעו למחנה הלמה בו בשורת איוב על מות בנו. הוא הוציא גופ ...

Source passage 6

OCR · respaced for reading · scan 112

Open exact passage

... עטלעכע טעג שפעטער איז פארגעקומען די ליקווידאציע פץ סקאלער יידישן ישוב אץ די דעפארטאציע פון די איבערגעבליבענע קיין בארשטשעוו, צו בהדדגהדיקער פארניכטונג. ...

Source passage 7

OCR · respaced for reading · scan 153

Open exact passage

... ווען די דייטשע סאלדאטן זענען אריין אין אונזער שטעטל סקאלע, ...

Source passage 8

OCR · respaced for reading · scan 206

Open exact passage

... ראשי קהילת סקאלת ...

Source passage 9

OCR · respaced for reading · scan 213

Open exact passage

... 3 י שטאקיין ספק, אז די קהילה קדושה סקאלע האט געהאט רבנים, ...

Source passage 10

OCR · respaced for reading · scan 151

Open exact passage

אין א דאנערשטיק, ענדע פעברואר 1942 זענען אנגעקומען פון ערגעץ א צאל לאסט־אויטאס מיט אונגארישע סאלדאטן אדף זייער וועג קיץ רוסלאנד. דער וועג צו דער בריק איז אבער געווען פארבלאזט מיט שניי און זיי האבן נישט געקענט דורכפארן. זיי האבן זיך געווענדעט צו דער געמיינדע נאך ארבעטער, כדי באלד ריין צו מאכן דעם וועג, און דער בירגערמייסטער, קאוואלישין, האט תיכף געפאדערט מענטשן פונם "יודנראט", באטאנענדיק, אז מ׳זאל די סאלדאטן נישט לאזן דארט לאנג ווארטן, ווייל עס קען ברענגען צרות. דער "ארדנונגס־דינסט" איז געשיקט געווארן צו ברענגען די נויטיקע מענטשן, ווייל וואס פריער די רשעים וועלן אוועקפארן, וועט זיין בעסער. נאר ס׳טוט זיך נישט ווי עס רעד זיך. כמעט אלע מענער, הערנדיק, אז עפעס רודערט זיך אין ...

Source passage 11

OCR · respaced for reading · scan 170

Open exact passage

... דא וויל איך איבערגעבן אלע מיר באקאנטע פרטים וועגן די משפטים איבער די דייטשע מערדער פון אונזערע בני־עיר, משפטים קליין אין צאל און נישטיג אין פארנעם, אבער בעסער ווי גארנישט.

Source passage 12

OCR · respaced for reading · scan 210

Open exact passage

... בראשית שנות העשרים — שנות המהפכה הרוסית והאנדרלמוסיה על אדמת אוקראינה העקובה מדם — נסתייע לרויז למלט את נפשו, לחצות את הגבול, וביחד עם שתי אחיותיו הצליח להגיע לסקאלה, שהיתה אז כבר תחת השילטון הפולני. אחיו נרצח בפלשטין על ידי ה״פיטלורובצים" שפרעו פרעות ביהודים וגרמו לחורבנן של הרבה קהילות ישראל.

Connected nodes